İçeriğe atla

Bozkurt, Kastamonu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Bozkurt
Bozkurt'tan bir görüntü
Bozkurt'tan bir görüntü
Bozkurt ilçesinin Kastamonu'daki konumu
Bozkurt ilçesinin Kastamonu'daki konumu
Harita
İlçe sınırları haritası
Koordinatlar: 41°57′32″N 34°00′47″E / 41.959°K 34.013°D / 41.959; 34.013
ÜlkeTürkiye
İlKastamonu
Coğrafi bölgeKaradeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakamİsmail Koçdoğan
 • Belediye başkanıMuammer Yanık (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam308 km²
Rakım42 m
Nüfus
 (2018)
 • Toplam9.920
 • Kır
-
 • Şehir
-
Zaman dilimiUTC+03.00 (TSİ)
ISO 3166 koduTR-37
Posta kodu37800
İl alan kodu366
İl plaka kodu37

Bozkurt, Türkiye Cumhuriyeti'nin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Kastamonu ilinin bir ilçesi ve bu ilçenin idari merkezidir.

Bozkurt'un eski adı, Pazaryeri'dir. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Pazar Yeri (پازار یری) olarak geçer.[1] Adı kısa süre sonra Bozkurt olarak değiştirilmiştir. Ancak bu yerleşmeye yeniden Pazaryeri adı verilmiş, bir süre sonra ise yeniden Bozkurt olarak adlandırılmıştır.

Bozkurt ve çevresi, Orta Çağ'da Bizans İmparatorluğu sınırları içinde bulunuyordu. Daha sonra Trabzon İmparatorluğu hakimiyetine girdi. Candaroğulları yönetimi altındayken, 15. yüzyılda Osmanlılar ele geçirdi. 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Pazar Yeri olarak geçen Bozkurt, bu sırada Kastamonu vilayetinin İnebolu kazasına bağlı Abana nahiyesinin köylerinden biriydi.[1] Pazaryeri adının burada kurulan pazar yerinden geldiği söylenir. 1935 genel nüfus sayımında ise, bu yerleşim Bozkurt adıyla kaydedilmiştir. Bu iki tarih arasında köyün adının değiştirilmiş olduğu görülmektedir. Bu tarihte köy aynı idari statüye sahipti ve nüfusu 866 kişiden oluşuyordu.[2]

Bozkurt, 1950 genel nüfus sayımında yeniden Pazaryeri adıyla kaydedilmiştir. Bu tarihte Abana ilçe olmuştu ve Pazaryeri de bu ilçenin merkez bucağına bağlıydı. Abana ilçe merkezinin nüfusu 793 kişiden oluştuğu halde, Pazaryeri köyünde 2.255 kişi yaşıyordu. Pazaryeri, Abana ilçesinin nüfus açısından en büyük yerleşmesiydi.[3] Pazaryeri'nde 1952 yılında belediye kurulmuş ve ertesi yıl da Bozkurt adıyla ilçe haline getirilmiştir. Abana ise, ilçe olmaktan çıkarılıp bir köy olarak Bozkurt ilçesine bağlanmıştır. 1955 genel nüfus sayımında Bozkurt ilçe merkezinin nüfusu 1.531 kişiden oluşuyordu. Bozkurt ilçesi 44 köyü kapsıyordu ve merkezi dahil ilçenin toplam nüfusu 19.615 kişiden oluşuyordu.[4] 25 Aralık 1967'de Pazaryeri merkez olmak üzere Bozkurt bucağı kurulmuş ve İnebolu ilçesine bağlanmıştır.[5] 1968'de ilçe yapılmıştır.

İlçenin idari merkezi olan Bozkurt kasabası, Ezine Çayı kıyısında yer alır. Kasabadaki yapılaşmanın bir bölümü dere yatağına yayılmıştır. Çarşının büyük bir kısmının, eskiden Rum mezarlığı olduğu söylenmektedir. Ezine Çayı'nın taşması ve Bahçe Deresi'nden gelen sel sularıyla bu mezarların üzeri 4-5 metre kalınlığında bir mil tabakasıyla kaplanmıştır. İnşa edilecek yapıların temeli kazılırken, bu mezar kalıntıları bazen ortaya çıkmaktadır. 11 Ağustos 2021'deki aşırı yağışlar sonucunda Ezine Çayı mevcut beton kanalın dışına taşmış ve kasabanın önemli bir kısmında yıkıma yol açmıştır.[6]

İlçe, Kastamonu ilinin kuzeyinde ve Karadeniz kıyısında yer alır. İlçe merkezi denizden 2 km içeride Ezine Çayı vadisinde kurulmuştur. Kuzeyde Karadeniz ve Abana, güneyde Küre ve Devrekani, doğuda Çatalzeytin, batıda ise İnebolu ilçeleri ile çevrili olup, rakım ise 30 metredir. İlçenin yüzölçümü 308 km²dir.[7] Ezine ve İlişi çayları ilçenin önemli akarsularıdır. Ezine çayı'nın uzunluğu 60 km, İlişi Çayı'nın uzunluğu ise yaklaşık 40 km'dir.

Bozkurt ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 42 metredir.[8] Başlıca dağları Yaralıgöz Dağı (2.018 metre) ve Göynük Dağı'dır (1.770 metre). İlçenin bilinen başlıca tepeleri ise Belen, Hene, Yılmaz, Karabalçık ve Irmalıdır. Tepelerin yüksekliği 1.300 metreye kadar çıkmaktadır.

  • Bozkurt Belediyespor: 1954'te kuruldu. 2015 yılına kadar amatör olarak futbol ve voleybol oynandı. Bu yıllarda ise Voleybolda Erkek Takımında Türkiye 8 ve 9.luğu, kız takımlarında ise Türkiye 6.lığı bulunmaktadır.
  • Ormanspor: Kastamonu Amatör 1. Lig'de mücadele etmektedir.

Belediye başkanları

[değiştir | kaynağı değiştir]
Seçim İsim Parti
1922-1932 Mustafa Göksel Bilinmiyor
1950 Kazım Özcan
1955
1959-1960 Hikmet Aydoğan
1960-1962 Sermet Akçuoğlu
1963 Kazım Özcan Bağımsız
1968 Adalet Partisi
1973
1977
1980-1981 Ruhi Başkaya Bilinmiyor
Oğuz Kaan Köksal
1981-1982 Nadi Kılıçarslan
1982-1983 Yusuf Ziyaettin Akbıyık
1983-1984 Ruhi Ezberci
1984 Engin Canbaz Anavatan Partisi
1989 Bağımsız
1994 Anavatan Partisi
1999
2004 Adalet ve Kalkınma Partisi
2009
2014 Abdullah Bozkurt Ekeş Milliyetçi Hareket Partisi
2019 Muammer Yanık Adalet ve Kalkınma Partisi
2024 Bağımsız
Kaynak:[9]

İlçe nüfusu 9.620'dir. Nüfusunu büyük bir kısmı il dışına göç etmiştir. Türkiye İstatistik kurumu (TÜİK) verilerine göre Türkiye'nin 81 ilinden sadece 6'sında Bozkurtlu yaşamıyor. Açıklanan verilere göre en çok İstanbul'da: 33.062, Zonguldak: 1868 ve Ankara: 582'dir. İlçe nüfusu, yaz mevsiminde diğer dönemlere oranla 2-3 kat artmaktadır.

Yıl Toplam Şehir Kır
1955[10]19.6151.53118.084
1960[11]20.8773.25617.621
1965[12]20.3192.95417.365
1970[13][a]15.5662.78212.784
1975[14]14.1832.94811.235
1980[15]14.6863.02511.661
1985[16]14.1723.94510.227
1990[17]12.2214.2407.981
2000[18]10.1595.4514.708
2007[19]8.5484.5843.964
2008[20]9.0824.5864.496
2009[21]8.9434.8934.050
2010[22]8.9455.0743.871
2011[23]8.9415.1533.788
2012[24]8.9465.1913.755
2013[25]9.3375.3034.034
2014[26]9.2925.3053.987
2015[27]9.1415.2963.845
2016[27]9.3325.4933.839
2017[27]9.4395.6453.794
2018[27]9.9205.6034.317
2019[27]9.4685.3884.080
2020[27]9.6205.6353.985
  1. ↑ Abana ilçesinin kurulması ile nüfus azalmıştır.
  1. 1 2 Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 788.
  2. ↑ "1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 60" (PDF). 16 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 11 Ağustos 2021.
  3. ↑ "1950 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1954, s. 229" (PDF). 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 13 Mart 2022.
  4. ↑ 1955 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1961, s. 305.
  5. ↑ "T.C. Resmî Gazete - 5 Ocak 1968 Cuma" (PDF).
  6. ↑ ""Bozkurt" - T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kastamonu İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü". 12 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2021.
  7. ↑ "HGM | Harita Genel Müdürlüğü - Ulusal Haritacılık Kurumu". www.harita.gov.tr. 3 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Aralık 2025.
  8. ↑ "Bozkurt Haritası Bozkurt Nerede". www.haritatr.com. 19 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2026.
  9. ↑ "Eski Başkanlarımız". Bozkurt Belediyesi. 18 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2025.
  10. ↑  . "1955 Genel Nüfus Sayımı" (PDF). 23 Ekim 1955 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
  11. ↑  . "İl, İlçe, Bucak ve Köyler itibarıyla nüfus" (PDF). 23 Ekim 1960 Genel Nüfus Sayımı. DİE. 15 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
  12. ↑ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  13. ↑ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  14. ↑ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  15. ↑ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  16. ↑ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  17. ↑ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  18. ↑ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  19. ↑ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  20. ↑ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  21. ↑ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  22. ↑ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  23. ↑ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012.
  24. ↑ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013.
  25. ↑ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014.
  26. ↑ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015.
  27. 1 2 3 4 5 6
    • "Merkezi Dağıtım Sistemi" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016.
    • "Bozkurt Nüfusu - Kastamonu". nufusu.com. Erişim tarihi: 5 Şubat 2021.
    • "Kastamonu Bozkurt Nüfusu". nufusune.com.

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]