Przejdź do zawartości

Robert Langlands

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Robert Langlands
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

6 października 1936
New Westminster

Pełne imię i nazwisko

Robert Phelan Langlands

profesor
Specjalność: matematyka
Alma Mater

Uniwersytet Kolumbii Brytyjskiej

Uczelnia

Uniwersytet Princeton, Uniwersytet Yale

Nagrody

Nagroda Wolfa

Multimedia w Wikimedia Commons

Robert Phelan Langlands (ur. 6 października 1936 w New Westminster[1]) – kanadyjski matematyk pracujący w Stanach Zjednoczonych, profesor Institute for Advanced Study (IAS) w Princeton i Uniwersytetu Yale. Laureat licznych nagród naukowych, w tym Nagrody Abela (2018), uchodzącej za jedną z najbardziej prestiżowych w matematyce. Langlands zajmował się między innymi teorią grup Liego i jej związkami z innymi obszarami matematyki.

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Studia podjął w wieku 16 lat[2]. W 1957 otrzymał bakalaureat, w 1958 roku ukończył studia magisterskie na Uniwersytecie Kolumbii Brytyjskiej[3], a w 1960 obronił na Uniwersytecie Yale pracę doktorską Semi-groups and representations of Lie groups („Półgrupy i reprezentacje grup Liego”). W latach 1960–1967 pracował na Uniwersytecie Princeton (z tym, że w latach 1964–1965 przebywał na stypendium na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley). W latach 1967–1972 był zatrudniony jako profesor Uniwersytetu Yale (przy czym w latach 1967–1968 pracował w Orta Doğu Teknik Üniversitesi w Ankarze). Od 1972 roku do przejścia na emeryturę (w 2007 roku) był pracownikiem Institute for Advanced Study w Princeton[1][3].

W 1967 roku przedstawił w liście do Andrégo Weila hipotezy (nazwane jego nazwiskiem, tzw. Langlands conjectures) dotyczące powiązań pomiędzy teorią liczb, formami automorficznymi w rozumieniu analizy harmonicznej i teorią reprezentacji. Przypuszczenia te stały się punktem wyjścia do badań nad szerszą gamą zagadnień znanych jako program Laglandsa[3].

Członkostwa

[edytuj | edytuj kod]

Nagrody i wyróżnienia

[edytuj | edytuj kod]

Nagrody

[edytuj | edytuj kod]

Doktoraty honorowe

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. 1 2 3 Robert Langlands: Autobiography of Robert Langlands. shawprize.org. [dostęp 2018-03-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-28)]. (ang.).
  2. ↑ Robert Langlands - geniusz matematyczny z Kanady dostał Nagrodę Abela. Za rewolucyjny projekt, „wyborcza.pl” [dostęp 2018-03-28].
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 J.J. O'Connor, E.F. Robertson: Langlands biography. groups.dcs.st-and.ac.uk. [dostęp 2025-12-16]. (ang.).
  4. ↑ Institute Professor honored by Paris Academy
  5. ↑ Robert P. Langlands Awarded 2018 Abel Prize
  6. ↑ University of British Columbia Archives: Honorary Degrees – Alphabetical
  7. ↑ McMaster University Honorary Degree Recipients (Chronological)
  8. ↑ CUNY: Honorary Degrees
  9. ↑ University of Waterloo: Honorary Degrees Granted: I-M
  10. ↑ List of McGill Honorary Degree Recipients from 1935 to Fall 2017
  11. ↑ University of Toronto Honorary Degree Recipients 1850 - 2017
  12. ↑ Université Laval: Doctorats honoris causa
  13. ↑ DRDO plans to set up research centres in five universities
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Robert_Langlands&oldid=80293934”