Distributief (taalkunde)
De distributief is een naamval die wordt gebruikt om aan te geven dat iets verdeeld wordt, meestal gebeurt dit met de woorden elke en per. Deze naamval komt voornamelijk voor in het Hongaars, Fins en Estisch.
Voorbeeld van gebruik
[bewerken | brontekst bewerken]Hongaars
[bewerken | brontekst bewerken]| naamval, uitgang of suffix |
standaard- vorm |
na een verlagende stam |
na klinker van niet-verlagende stam | |
|---|---|---|---|---|
| ablatief | -tól,-től | |||
| accusatief | -ot,-et,-öt | -at,-et | -t | |
| adessief | -nál,-nél | |||
| allatief | -hoz,-hez,-höz | |||
| associatief, sociatief |
-ostul, -estül, -östül |
-astul, -estül |
-stul,-stül | |
| causalis- finalis | -ért | |||
| datief | -nak,-nek | |||
| delatief | -ról,-ről | |||
| distributief | -onként, -enként, -önként |
-anként, -enként |
-nként | |
| -onkint, -enkint, -önkint |
-ankint, -enkint |
-nkint | ||
| distributief- temporalis |
-onta,-ente,-önte | -nta,-nte | ||
| elatief | -ból,-ből | |||
| essief-modalis | -ul,-ül | -l | ||
| formalis | -ként | |||
| -képp | ||||
| -képpen | ||||
| illatief | -ba,-be | |||
| inessief | -ban,-ben | |||
| instrumentalis, sociatief |
-val,-vel¹ | |||
| multiplicatief | -szor,-szer,-ször | |||
| nominatief | ø | |||
| sublatief | -ra,-re | |||
| superessief | -on,-en,-ön | -n | ||
| temporalis | -kor | |||
| terminatief | -ig | |||
| translatief | -vá,-vé¹ | |||
| ø | -ság,-ség | |||
| ø | -szerű | |||
|
¹: de begin-v van van de suffix past zich aan aan de stam-eindklinker | ||||
In het Hongaars wordt -nként toegevoegd aan een woord om de betekenis gedeeltelijk te veranderen, het Hongaars kent namelijk geen woorden die los elke of per betekenen.
De naamval wordt ook gebruikt in tijd om aan te geven hoe vaak iets gebeurt en wordt daarom wel "distributief-temporalis" genoemd. Voorbeelden:
tíz perc (10 minuten) tízpercenként (elke tien minuten) hét (week) hetenként (eens per week) nap (dag) naponta (dagelijks, iedere dag) csütörtök (donderdag) csütörtökente (donderdags, elke donderdag) év (jaar) évente (jaarlijks, elk jaar)
Fins
[bewerken | brontekst bewerken]In het Fins gebeurt het toevoegen van een achtervoegsel voor de distributief zelden, het is nog zeldzamer in het enkelvoud.
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]31-08-2019