Kontentke ótiw

Microsoft Word

Wikipedia — erkin enciklopediya
Microsoft Word
2025-jıldan berli qollanılıp atırǵan Microsoft 365 Microsoft Word logotipi
Basqa atları Multi-Tool Word
Baǵdarlamashı Microsoft
Dáslepki shıǵarılıwı 1983-jıl, 25-oktyabr
Turaqlı shıǵarılıwı Eń sońǵı versiyaları (Microsoft 365 hám Microsoft Office)
Jazılǵan tili C++ (backend)
Objective-C (macOS API/UI)
Operaciyalıq sistemaları Windows
macOS
Android
iOS
Platformaları IA-32
x86-64
Arm
Arm64
Aldınǵı baǵdarlama Multi-Tool Word
WordPad
Túri Tekst processorı
Licenziyası Trialware
Veb-saytı microsoft.com/microsoft-365/word

Microsoft Word yamasa tek Word — Microsoft kompaniyası tárepinen islep shıǵılǵan tekst redaktorı baǵdarlaması. Ol birinshi ret 1983-jıl 25-oktyabrde[1] Xenix sistemalarına arnalǵan dáslepki Multi-Tool Word atı menen shıǵarıldı[2][3][4]. Keyingi versiyaları keyin ala basqa da birneshe platformalar ushın jazıldı, olardıń arasında DOS sistemasında jumıs isleytuǵın IBM kompyuterleri (1983), Classic Mac OS sistemasında jumıs isleytuǵın Apple Macintosh (1985), AT&T UNIX PC (1985), Atari ST (1988), OS/2 (1989), Microsoft Windows (1989), SCO Unix (1990), Handheld PC (1996), Pocket PC (2000), macOS (2001), veb-brauzerler (2010), iOS (2014) hám Android (2015) bar.

Microsoft Word 1990-jılları WordPerfect baǵdarlamasınan ozǵannan berli tekstti redaktorlawdıń is júzinde standartı bolıp kelmekte. Word-tıń kommerciyalıq versiyaları jeke ónim retinde yamasa turaqlı licenziya menen satıp alıwǵa bolatuǵın Microsoft Office komponenti sıpatında, Microsoft 365 jıynaǵınıń bólimi retinde jazılıw menen yamasa Office 2024 jıynaǵı menen bir mártelik satıp alıw arqalı licenziyalanadı[5].

Tariyxı

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
Fayl:Word 1.0.png
DOS-qa arnalǵan Microsoft Word 1.0 (1983) (qara fonda, "IBM BIOS-2y" shriftin paydalanıw)

1981-jılı Microsoft Xerox PARC-ta islep shıǵılǵan birinshi GUI tekst processorı — Bravo-nıń tiykarǵı islep shıǵıwshısı Charlz Simonidi jumısqa aldı. Simoni Multi-Tool Word dep atalatuǵın tekstli processorda jumıs isley basladı hám kóp ótpey Xerox-tıń burınǵı stajyorı Richard Brodidi jumısqa shaqırdı, ol tiykarǵı programmalıq injiniring boldı[6][7].

Microsoft 1983-jılı Xenix hám MS-DOS ushın Multi-Tool Word baǵdarlamasın járiyaladı[8]. Onıń ataması kóp ótpey Microsoft Word bolıp jeńilletildi. Qosımshanıń biypul demonstraciyalıq kóshirmeleri PC World jurnalınıń 1983-jılǵı noyabrdegi sanı menen birge berildi, bul onı jurnal menen birge diskte tarqatılǵan birinshi baǵdarlamaǵa aylandırdı[9]. Sol jılı Microsoft Word-tıń Windows sistemasında jumıs islep turǵanın kórsetti[10].

Sol waqıttaǵı kóplegen MS-DOS baǵdarlamalarınan ayırmashılıǵı, Microsoft Word tıshqansha menen paydalanıwǵa arnalǵan edi. Reklamalarda Microsoft Mouse súwretlendi hám Word shriftlerdi súwretley almaǵanına qaramastan, onı boldırmaw (undo) hám juwan, kursiv penen astı sızılǵan tekstti kórsetiw imkaniyatı bar WYSIWYG (What You See Is What You Get — Ne kórseń, sonı alasań) aynalı tekstli processorı retinde táriyipledi[11]. Ol dáslebinde ataqlı bolmadı, óytkeni onıń paydalanıwshı interfeysi sol gezdegi jetekshi tekst processorı — WordStar-dan ózgeshe edi[12]. Degen menen, Microsoft ónimdi úziliksiz jaqsılap, keyingi altı jıl ishinde 2.0-den 5.0-ge shekemgi versiyaların shıǵardı. 1985-jılı Microsoft Word-tı klassikalıq Mac OS sistemasına (ol gezde Macintosh System Software retinde belgili) kóshirdi. DOS-qa arnalǵan Word baǵdarlamasınıń joqarı anıqlıqtaǵı displeyler menen lazerli printerlerge arnalıp isleniwi bul procesti jeńilletti, ol gezde bul qurılmalardıń heshqaysısı ulıwma jámiyetshilikke qoljetimli emes edi[13]. Ol sonday-aq bólekler kestesiniń maǵlıwmatlar strukturasın paydalanıwına baylanıslı júdá tez qıyıp alıw hám qoyıw funkciyası menen hám de sheksiz qaytarıp alıw operaciyaları menen ózgeshelendi[14].

LisaWrite hám MacWrite úlgilerine súyenip, Mac OS-qa arnalǵan Word haqıyqıy WYSIWYG imkaniyatların qostı. Ol MacWrite-qa qaraǵanda imkaniyatı mol tekstli processorǵa degen zárúrlikti qanaatlandırdı[15]. 1988-jılǵa kelip WordPerfect penen Word DOS tekst processorları bazarında ústemlik etti, biraq Mac programmalıq támiynatınan ayırmashılıǵı, bul ónimlerdiń de, basqalardıń da haqıyqıy WYSIWYG funkciyası bolmadı; shıǵarılǵannan keyin Mac OS-qa arnalǵan Word-tıń satılıwı keminde tórt jıl dawamında MS-DOS-taǵı analogınan joqarı boldı.

1987-jılı shıǵarılǵan Mac OS-qa arnalǵan Word-tıń ekinshi versiyası óziniń versiya nomerin DOS-qa arnalǵan Word-penen sinxronlaw ushın Word 3.0 dep ataldı; bul Microsoft-tıń hár túrli platformalarda versiya nomerlerin sinxronlawǵa islegen birinshi háreketi edi. Word 3.0 kóplegen ishki jaqsılawlar menen jańa imkaniyatlardı, sonıń ishinde Rich Text Format (RTF) specifikaciyasınıń birinshi ámelge asırılıwın qamtıdı, biraq ol qátelerge (buglarǵa) tolı boldı. Birneshe ay ishinde Word 3.0 ornın turaqlı Word 3.01 bastı, ol 3.0-diń barlıq dizimge alınǵan paydalanıwshılarına biypul poshta menen jiberildi. 1990-jıllardıń ortasında MacWrite Pro toqtatılǵannan keyin, Mac OS-qa arnalǵan Word-tıń heshqashan aytarlıqtay básekilesleri bolmadı. 1992-jılı shıqqan Mac OS-qa arnalǵan Word 5.1 óziniń názikligi, salıstırmalı túrde paydalanıw jeńilligi hám imkaniyatlar jıynaǵı arqasında júdá ataqlı tekst processorı boldı. Kóplegen paydalanıwshılar onı Mac OS-qa arnalıp islengen eń jaqsı Word versiyası dep ataydı[16].

1986-jılı Atari hám Microsoft arasındaǵı kelisim Word baǵdarlamasın Microsoft Write atı menen Atari ST-ge alıp keldi[17]. Atari ST versiyası Mac OS-qa arnalǵan Word 1.05-tiń portı edi[18][19] hám ol heshqashan jańartılmadı.

1990-jıllardıń basına qaray Windows-tıń ósip atırǵan ataqlılıǵı tekst processorları bazarın operaciyalıq sistemanı qollaytuǵın sanawlı baǵdarlamalarǵa, sonıń ishinde Word, WordPerfect hám Ami Pro-ǵa deyin qısqarttı[20]. Windows-qa arnalǵan Word-tıń birinshi versiyası 1989-jılı shıqtı. Kelesi jılı Windows 3.0 shıǵıwı menen satılıwlar arta basladı hám Microsoft kóp ótpey IBM PC-menen úylesimli kompyuterlerge arnalǵan tekstli processorlardıń bazardaǵı jetekshisine aylandı. 1991-jılı Microsoft Windows-qa arnalǵan Word-tıń ataqlılıǵın paydalanıp, óziniń unikal paydalanıwshı interfeysin Windows qosımshasına uqsas interfeys penen almastırǵan DOS-qa arnalǵan Word 5.5 versiyasın shıǵardı[21][22]. Ol waqıtqa qaray Word Windows tekst processorları bazarınıń yarımınan aslamına iyelik etti[23]. Microsoft 2000 jıl máselesi (Y2K) tuwralı bilgende, DOS-qa arnalǵan Microsoft Word 5.5 baǵdarlamasın biypul júklep alıwǵa qoljetimli etti. 2026-jıldıń yanvarındaǵı jaǵday boyınsha [jańalaw], onı Microsoft veb-saytınan ele de júklep alıwǵa boladı[24]. 1991-jılı Microsoft Word-tı basınan baslap tolıq qayta jazıw ushın Pyramid kod ataması bar joybardı basladı. Windows hám Mac OS versiyaları da birdey kod bazasınan baslanıwı tiyis edi. Biraq qayta jazıwǵa hám keyin qayta jazbay-aq qosıwǵa bolatuǵın barlıq jańa imkaniyatlarǵa jetiwge islep shıǵıw toparına dım kóp waqıt ketetuǵını belgili bolǵanda, bul joybar toqtatıldı. Onıń ornına Windows hám Mac OS-qa arnalǵan Word-tıń 6.0 versiyası dep atalǵan kelesi versiyaları Windows-qa arnalǵan Word 2.0 kod bazasınan baslandı.

1993-jılı Word 6.0 shıǵıwı menen Microsoft versiya nomerlerin sinxronlawǵa hám platformalar arasında ónim atamasın úylestiriwge taǵı da háreket isledi, usı ret DOS, Mac OS hám Windows arasında (bul DOS-qa arnalǵan Word-tıń sońǵı versiyası boldı). Ol belgili bir teriw qátelerin avtomat túrde dúzetetuǵın AutoCorrect (Avtodúzetiw) hám hújjettiń kóplegen bólimlerin birden qayta formatlay alatuǵın AutoFormat (Avtoformat) funkciyaların engizdi. Windows versiyası unamlı pikirlerge iye bolǵanı menen (mısalı, InfoWorld tárepinen[25]), Mac OS versiyası keńnen mazaq etildi. Kóplegen adamlar onı áste, qolaysız hám yadtı kóp talap etedi dep ayıpladı, al onıń paydalanıwshı interfeysi Word 5.1-den aytarlıqtay ózgeshelendi. Paydalanıwshılardıń tilek-ótinishlerine juwap retinde Microsoft óndiristen alıp taslaǵan Word 5 versiyasın qaytadan usındı[26]. macOS-qa arnalǵan Word-tıń keyingi versiyaları endi Windows-qa arnalǵan Word-tıń tikkeley portları emes, kerisinshe portlanǵan kod penen jergilikli kodtıń qosındısın qamtıydı.

Fayl formatları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Fayl keńeytpeleri

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Shepte: .doc fayllarınıń belgisi.
Ońda: .docx fayllarınıń belgisi.

Fayl formatları Microsoft Office 2000 paketindegi Word logotipi hám házirgi Word logotipi arqalı ajıratıladı.

Fayl keńeytpesi Sıpatlaması
DOC Klassikalıq Word hújjeti
DOT Klassikalıq Word úlgisi
WBK Klassikalıq Word hújjetiniń rezerv nusqası
DOCX XML Word hújjeti
DOCM Makros qollaytuǵın XML Word hújjeti
DOTX XML Word úlgisi
DOTM Makros qollaytuǵın XML Word úlgisi
DOCB XML Word ekilik hújjeti

Microsoft Word baǵdarlamasınıń tiykarǵı fayl formatları .doc yamasa .docx fayl keńeytpesi menen belgilenedi.

.doc keńeytpesi Word-tıń kóplegen hár túrli versiyalarında qollanılǵanı menen, ol is júzinde tórt bólek fayl formatın qamtıydı:

  1. Word for DOS
  2. Word for Windows 1 hám 2; Word 3 hám 4 for Mac OS
  3. Word 6 hám Word 95 for Windows; Word 6 for Mac OS
  4. Word 97 hám keyingileri for Windows; Word 98 hám keyingileri for Mac OS

(Sol dáwirdegi klassikalıq Mac OS fayl keńeytpelerin paydalanbaǵan.)[27]

Jańa .docx keńeytpesi Office hújjetlerine arnalǵan Office Open XML xalıqaralıq standartın bildiredi hám ol Windows-qa arnalǵan Word 2007 hám keyingileri, sonday-aq macOS-qa arnalǵan Word 2008 hám keyingileri tárepinen ádepki boyınsha qollanıladı[28].

Ekilik formatlar (Word 97–2007)

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

1990-jıllardıń aqırı menen 2000-jıllardıń basında ádepki Word hújjet formatı (.DOC) Microsoft Office paydalanıwshıları ushın hújjet faylları formatlarınıń is júzindegi standartına aylandı. Word 97–2007 versiyalarında ádepki boyınsha qollanılǵan «Word hújjet formatınıń» hár túrli versiyaları bar[29]. Hárbir ekilik Word faylı Compound File (Qurama fayl)[30] bolıp tabıladı, ol fayl ishindegi ierarxiyalıq fayl sisteması bolıp keledi. Djoel Spolskidiń aytıwınsha, Word Binary File Format júdá quramalı, óytkeni negizinen onı islep shıǵıwshılar múmkinshiliklerdiń júdá úlken sanın ornalastırıwǵa hám ónimlilikti bárinen joqarı qoyıwǵa májbúr boldı[31].

Barlıq OLE Compound Files sıyaqlı, Word ekilik formatı kompyuter papkalarına uqsas «saqlaw orınlarınan» hám kompyuter fayllarǵa uqsas «aǵımlardan» ibarat. Hárbir saqlaw ornında aǵımlar yamasa basqa saqlaw orınları bolıwı múmkin. Hárbir Word ekilik faylında «WordDocument» aǵımı dep atalatuǵın aǵım bolıwı kerek hám bul aǵım Fayl tuwralı informaciya blogınan (FIB) baslanıwı tiyis[32]. FIB basqa barlıq nárselerdi, mısalı, Word hújjetindegi tekst qaysı jerden baslanatuǵının, tamamlanatuǵının, hújjetti Word-tıń qaysı versiyası islegenin hám basqa atributlardı tabıw ushın birinshi silteme noqatı bolıp tabıladı.

Word 2007 hám keyingileri DOC fayl formatın qollawdı dawam etpekte, ol ádepki format bolmay qalǵanına qaramastan.

XML hújjeti (Word 2003)

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word 2003 sistemasında engizilgen .docx XML formatı[33] WordProcessingML yamasa WordML dep atalatuǵın ápiwayı, XML-ge tiykarlanǵan format.

Microsoft Office XML formatları — bul Office 2007-ge shekemgi Microsoft Office versiyalarında engizilgen XML-ge tiykarlanǵan hújjet formatları (yamasa XML sxemaları). Microsoft Office XP Excel elektron kestelerin saqlawǵa arnalǵan jańa XML formatın engizdi, al Office 2003 Word hújjetlerine arnalǵan XML-ge tiykarlanǵan formattı qostı.

Bul formatlardıń ornın Microsoft Office 2007 sistemasında Office Open XML (ECMA-376) bastı.

Versiya aralıq úylesimlilik

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word hújjet faylın onı islegen versiyadan basqa Word versiyasında ashıw hújjettiń durıs kórsetilmewine alıp keliwi múmkin. Túrli versiyalardıń hújjet formatları azǵana hám aytarlıqtay usıllar menen ózgeredi (mısalı, shriftti ózgertiw yamasa siltemeler sıyaqlı quramalıraq tapsırmalardı qayta islew). Baǵdarlamanıń jańa versiyalarında islengen formatlaw eski versiyalarında kórilgende bárqulla saqlana bermeydi, bunıń sebebi derlik bárqulla ol imkaniyattıń aldınǵı versiyada bolmawında[34]. Qollanbalar arasında formatlanǵan tekstti almasıw formatın islewdiń birinshi háreketi bolıp tabılatuǵın Rich Text Format (RTF) — bul dáslepki hújjettiń kóplegen formatlawların hám barlıq mazmunın saqlaytuǵın Word ushın qosımsha format.

Úshinshi tárep formatları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word-tıń Windows versiyalarına ol jergilikli túrde qollamaytuǵın xalıqaralıq standart OpenDocument formatı (ODF) (ISO/IEC 26300:2006) sıyaqlı formatlardı oqıwǵa hám jazıwǵa múmkinshilik beretuǵın plaginler qoljetimli. Office 2007 ushın Service Pack 2 (SP2) shıqqanǵa deyin, Word plaginsiz, atap aytqanda SUN ODF plaginisiz yamasa OpenXML/ODF Translator-sız ODF hújjetlerin oqıwdı yamasa jazıwdı jergilikli túrde qollamadı. SP2 ornatılǵannan keyin ODF 1.1 formatındaǵı hújjetlerdi Word 2007-de burınnan bar formatlarǵa qosımsha, hár qanday basqa kómeklesetuǵın format sıyaqlı oqıwǵa hám saqlawǵa boladı[34][35][36][37][38]. Bul ámelge asırıw aytarlıqtay sınǵa ushıradı hám ODF Alyansı menen basqalar úshinshi tárep plaginleri jaqsıraq qollap-quwatlabatuǵının atap ótti[39]. Keyinirek Microsoft ODF qollawınıń ayırım sheklewleri bar ekenin málimledi[40].

2005-jıl oktyabrde, Microsoft Office 2007 paketi shıqqanǵa deyin bir jıl burın, Microsoft xalıqaralıq standart OpenDocument formatın qollawǵa Microsoft klientleri tárepinen talap jetkiliksiz ekenin hám sonlıqtan ol Microsoft Office 2007 quramına kirmeytuǵının málimledi. Bul málimleme kelesi aylarda qaytalandı[41][42][43][44]. Juwap retinde, 2005-jıl 20-oktyabrde Microsoft-tan ODF qollawın talap etetuǵın onlayn peticiya jaratıldı[45].

2006-jıldıń may ayında Microsoft Office-ke arnalǵan ODF plaginin OpenDocument qorı shıǵardı[46]. Microsoft plagindi islep shıǵıwshılar menen heshqanday baylanısı joqlıǵın málimledi[44].

2006-jıldıń iyul ayında Microsoft Open XML Translator joybarınıń — Microsoft Office Open XML Formats penen OpenDocument Format (ODF) arasında texnikalıq kópir salıwǵa arnalǵan qurallardıń qurılǵanın xabarladı. Bul jumıs húkimettiń ODF-penen óz-ara háreketlesiw tuwralı tilek-ótinishlerine juwap retinde baslandı. Joybardıń maqseti Microsoft Office-ke ODF qollawın qosıw emes, tek plagin menen sırtqı qurallar jıynaǵın islew boldı[47][48]. 2007-jıldıń fevralında bul joybar Microsoft Word ushın ODF plagininiń birinshi versiyasın shıǵardı[49].

2007-jıldıń fevralında Sun Microsoft Office ushın óziniń ODF plagininiń dáslepki versiyasın shıǵardı[50]. 1.0 versiyası 2007-jıldıń iyul ayında shıǵarıldı[51].

Microsoft Word 2007 (Service Pack 1) PDF hám XPS formatların (tek shıǵarıw ushın) qollaydı, biraq tek Microsoft-tıń «Save as PDF or XPS» qosımshasın qol menen ornatqannan keyin ǵana[52][53]. Keyingi versiyalarda bul ádepki boyınsha usınıldı.

Funkciyaları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Onıń funkciyalarınıń arasında Word ishine ornatılǵan imlanı tekseriw quralı, tezaurus, sózlik hám tekstti manipulyaciyalaw hám qayta islewge arnalǵan utilitalar bar. Ol kesteler dúziwdi qollaydı. Versiyasına baylanıslı ol ápiwayı hám quramalı esaplawlardı orınlay aladı, sonday-aq formulalar menen teńlemelerdi formatlawdı qollaydı[54].

Tómende onıń imkaniyatlar jıynaǵınıń ayırım aspektleri berilgen.

Shablonlar

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word-tıń keyingi birneshe versiyaları paydalanıwshılarǵa ózleriniń formatlaw úlgilerin dúziw múmkinshiligin qamtıydı, bul olarǵa tema, tema atı, abzac hám basqa element dizaynları standart Word úlgilerinen ózgeshelenetuǵın fayldı anıqlawǵa imkaniyat beredi[55]. Paydalanıwshılar bunı joqarı oń jaq múyeshte jaylasqan Járdem bóliminen taba aladı (Windows 8 sistemasındaǵı Word 2013).

Mısalı, Normal.dotm — barlıq Word hújjetlerine jaratılatuǵın tiykarǵı úlgi. Ol ádepki maydan shegarasın, sonday-aq tekst jaylasıwı menen ádepki shriftti anıqlaydı. Normal.dotm belgili bir ádepki parametrler menen ornatılǵanına qaramastan, paydalanıwshı onı jańa standart parametrlerge ózgerte aladı. Bul usı úlgi arqalı islengen basqa hújjetlerdi de ózgertedi[56]. Burın ol Normal.dot edi[57].

Súwret formatları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word JPG hám GIF sıyaqlı keń tarqalǵan rastrlıq formatlardaǵı súwretlerdi importlay aladı hám kórsete aladı. Onı sonıń menen qatar ápiwayı sızıqlı grafikanı dúziw hám kórsetiw ushın paydalanıwǵa boladı. Microsoft Word 2017-jılı Office 365 ProPlus jazılıwshıları ushın keń tarqalǵan SVG vektorlıq súwret formatın qollawdı qostı[58] hám bul funkcionallılıq Office 2019 shıǵarılıwına da engizildi[59].

WordArt

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
WordArt járdemi menen islengen súwretke mısal

WordArt Microsoft Word hújjetinde qıysaytıw, kóleńke túsiriw, burıw, hár túrli formalar menen reńlerde sozıw, hátte úsh ólshemdi effektlerdi qamtıw sıyaqlı grafikalıq effektleri bar tema, suw tańbası yamasa basqa tekst sıyaqlı tekstlerdi sızıwǵa imkaniyat beredi. Paydalanıwshılar juwan yamasa astı sızılǵan tekstti qollanıw sıyaqlı ańsat óz hújjetiniń tekstine kóleńke, qıysayıw, jarqıraw hám shaǵılısıw sıyaqlı formatlaw effektlerin qollana aladı. Paydalanıwshılar sonıń menen qatar vizual effektlerdi paydalanatuǵın teksttiń imlasın teksere aladı hám abzac stillerine tekstlik effektlerdi qosa aladı.

Makroslar

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Makroslar klavishalardı basıw menen tıshqanshanıń háreketleriniń jiyi qaytalanatuǵın dizbegi ushın qollanılıwı múmkin. Microsoft Office-tiń basqa hújjetleri sıyaqlı, Word faylları da keńeytilgen makroslardı, hátte ornatılǵan baǵdarlamalardı qamtıwı múmkin. Bul til dáslebinde WordBasic boldı, biraq Word 97 versiyasınan baslap Visual Basic for Applications bolıp ózgerdi.

Bul keń kólemli funkcionallılıq hújjetlerde viruslardı iske qosıw hám tarqatıw ushın da qollanılıwı múmkin. Adamlardıń Word hújjetlerin elektron poshta, USB flesh-diskleri hám floppi-diskler arqalı almasıwǵa beyimliligi oǵan 1999-jılı ózgeshe vektor berdi. Mısal retinde Melissa virusı boldı, biraq onnan basqa da kóplegen viruslar ómir súrdi.

Bul makroslıq viruslar Windows hám Macintosh kompyuterleri arasında belgili jalǵız kross-platformalıq qáwipler boldı[60][61]. Microsoft 2006-jılǵa kelip Mac sistemasındaǵı makros máselesin ónimli túrde joq etken Word X hám Word 2004 ushın patchlar shıǵardı.

Makroslardıń qashan orınlanıwın retleytuǵın Word-tıń makros qáwipsizligi parametrin paydalanıwshı retley aladı, biraq Word-tıń eń sońǵı versiyalarında ol ádepki boyınsha JOQARÍ bolıp ornatılǵan, bul siyrek ushırasatuǵın bolǵan makroslıq viruslardıń qáwpin ulıwma alǵanda azaytadı.

Maket máseleleri

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Windows-qa arnalǵan Word 2010 (Word 14) versiyasına deyin baǵdarlama OpenType shriftlerinde anıqlanǵan ligaturalardı durıs qayta isley almadı[62]. Unicode kod noqatları bar sol ligatura gliflerin qol menen engiziwge boladı, biraq olardı Word ne ekenin tanımaydı, bul imlanı tekseriwdi buzadı, al shriftte bar retlenetuǵın ligaturalarǵa ulıwma kiriw múmkin emes. Word 2010 versiyasınan baslap baǵdarlamada házirgi waqıtta qosıwǵa bolatuǵın keńeytilgen teriw imkaniyatları,[63] OpenType ligaturaları,[64] kerning hám tasıw bar (aldınǵı versiyalarda sońǵı eki imkaniyat burınnan bar edi). Word-tıń basqa maketlik kemshiliklerine kesiw belgilerin yamasa jińishke bos orınlardı ornata almaw kiredi. Úshinshi táreptiń hár túrli aylanbalı utilitaları islep shıǵıldı[65].

Mac OS X-ke arnalǵan Word 2004 baǵdarlamasında quramalı skriptlerdi qollaw hátte Word 97-den tómen boldı[66] hám Word 2004 ligaturalar yamasa glif versiyaları sıyaqlı Apple Advanced Typography imkaniyatların qollamadı[67].

Texnikalıq hújjetlerdegi máseleler

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Microsoft Word texnikalıq jazıwdıń ayırım túrlerine, atap aytqanda, matematikalıq teńlemelerdi,[68] súwretlerdi ornalastırıwdı, kestelerdi ornalastırıwdı hám usı elementlerdiń qálegenine kros siltemelerdi talap etetuǵın jazıwǵa tek birli-yarımı jaramlı. Teńlemelerdiń ádettegi aylanbalı sheshimi — úshinshi táreptiń teńleme teriwshisin paydalanıw. Súwretler menen kesteler qol menen ornatılıwı kerek; yakorlaw mexanizmi bar, biraq ol súwretti tolıq avtomat túrde ornalastırıwǵa arnalmaǵan, al súwretler menen kestelerdi jaylastırǵannan keyin tekstti qayta islew kóbinese yakor noqatın jıljıtıw arqalı sol elementlerdi qayta ornalastırıwdı talap etedi, hátte sonda da jaylastırıw opciyaları sheklewli. Bul másele 1985-jıldan berli Word strukturasına tereń engizilgen, óytkeni ol hújjet basıp shıǵarılǵanǵa deyin bet úzilisleriniń qaysı jerde bolatuǵının bilmeydi.

Markerler menen nomerlew

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Microsoft Word markerlengen dizimler menen nomerlengen dizimlerdi qollaydı. Ol sonday-aq betlerge, baplarǵa, kolontitullarǵa, siltemelerge hám mazmun kestesiniń jazbalarına durıs nomerlerdi qosıwǵa járdemlesetuǵın nomerlew sisteması menen úskenelengen; bul nomerler jańa elementler qosılǵanda yamasa bar elementler óshirilgende avtomat túrde durısına ózgeredi. Markerler menen nomerlewdi abzaclarǵa tikkeley qollanıwǵa hám dizimlerge túrlendiriwge boladı[69]. Sonda da, Word 97-den 2003-ke shekemgi versiyalarda nomerlengen dizimlerge durıs nomerlerdi qosıwda máseleler boldı. Atap aytqanda, ekinshi áhmiyetsiz nomerlengen dizim birinshi nomerden baslanbay, kerisinshe sońǵı nomerlengen dizimnen keyin nomerlewdi dawam etiwi múmkin edi. Word 97 dizimdi nomerlew keyin qayta baslanıwı kerek ekenin aytatuǵın jasırın markerdi qollaǵanı menen, bul markerdi engiziw buyrıǵı (Restart Numbering buyrıǵı) tek Word 2003 sistemasında qosıldı. Degen menen, eger birew dizimdegi birinshi elementti qıyıp alıp, onı basqa element retinde (mısalı, besinshi) qoysa, onda qayta baslaw markeri onıń menen birge jıljıp, dizim joqarı jaǵınan emes, ortalıǵınan qayta baslanatuǵın edi[70].

Paydalanıwshınıń PowerPoint stilindegi simvollar ierarxiyasına (mısalı, tolı sheńber/tire/tolıq kvadrat/kishi tire/bos sheńber) hám universal úylesimlilikke ústemlik beretuǵınına qaramastan, Word ele de Unicode emes tańbalarǵa hám ierarxiyalıq emes markerlerge ádepki boyınsha qaytadı.

Avtomat túrde juwmaq shıǵarıw

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word-tıń belgili bir versiyalarında qoljetimli (mısalı, Word 2007), AutoSummarize zárúr dep esaplaytuǵın úzindilerdi yamasa frazalardı bólip kórsetedi hám ol shiyki abstrakt yamasa atqarıwshılıq rezyume tayarlawdıń tez usılı bola aladı[71]. Saqlanatuǵın tekst kólemin paydalanıwshı aǵımdaǵı tekst kóleminiń procenti retinde kórsete aladı.

Word 97 toparındaǵı Ron Feynniń aytıwınsha, AutoSummarize sózlerdi sanaw hám gáplerdi sortlaw arqalı sózi kóp tekstti eń tiykarǵı mánisine deyin qısqartadı. Birinshiden, AutoSummarize hújjettegi eń jiyi ushırasatuǵın sózlerdi anıqlaydı («a» hám «the» sıyaqlılardı qospaǵanda) hám hárbir sózge «upay» tayınlaydı – sóz qanshelli jiyi qollanılsa, upay sonshelli joqarı boladı. Sonnan keyin ol sózdegi sózlerdiń upayların qosıp, qosındını gáptegi sózler sanına bóliw arqalı hárbir gápti «ortasha etedi» – ortasha kórsetkish qanshelli joqarı bolsa, gáptiń reti de sonshelli joqarı boladı. «Bul biydaydıń sabanǵa qatnası sıyaqlı», - dep túsindiredi Feyn[72].

AutoSummarize Microsoft Word for Mac OS X 2011 versiyasınan alıp taslandı, biraq ol Word for Mac 2008 versiyasında bar bolǵan. AutoSummarize sonıń menen qatar Office 2010 versiyasınan (14) da alıp taslandı[73].

Spike

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Spike — Microsoft Word baǵdarlamasındaǵı qánigelestirilgen qıyıw buyrıǵı. Ol restoranlardaǵı chekler jaylastırılatuǵın qurılmanıń húrmetine atalǵan hám soǵan uqsas túrde qoyılatuǵın maǵlıwmatlardı izbe-iz saqlaydı hám de ekinshi funkcionallıq qádem, yaǵnıy qoyıw orınlanǵanda, olardı hújjetke birge qosadı. Shanshıw (CONTROL–F3) qıyıw funkciyasın orınlaydı, onı «kóshiriw» buyrıǵın imitaciyalaw ushın birden qaytarıwǵa boladı, al qoyıw funkciyası (SHIFT–CONTROL–F3) maǵlıwmatlardı spike ishinen de tazalaydı, degen menen bunı úsh klavisha kombinaciyanıń alternativaların paydalanıw arqalı boldırmawǵa boladı[74].

Jasırın tekst

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word tańlanǵan tekstti «jasırın» retinde belgilewdi qollaydı. Jasırın tekst — hújjette saqlanatuǵın, biraq kórsetilmeytuǵın tekst[75]. Mısalı, quramında belgilew tiliniń úlken kólemi bar tekstlerdi qayta islew procesi gezinde vizual túrde oqıwǵa qolaylıraq etiwge boladı.

Parol menen qorǵaw

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Microsoft Word baǵdarlamasında paroldiń úsh túrin ornatıwǵa boladı:

  • Hújjetti ashıwǵa arnalǵan parol[76]
  • Hújjetti ózgertiwge arnalǵan parol[76]
  • Formatlawdı hám redaktorlawdı shekleytuǵın parol[77]

Paroldiń ekinshi hám úshinshi túrlerin Microsoft hújjetlerdi qorǵaw ushın emes, al olardı qolaylı birlesip paydalanıw ushın islep shıqqan. Bunday paroller menen qorǵalǵan hújjetlerdi shifrlaw qarastırılmaǵan hám Microsoft Office qorǵaw sisteması paroldiń xesh-summasın hújjettiń temasında saqlaydı, ol jerden onı arnawlı programmalıq támiynat penen ańsat tabıwǵa hám alıp taslawǵa boladı. Hújjetti ashıwǵa arnalǵan parol Microsoft Office-tiń keyingi basılımlarında úziliksiz jetilistirilgen álleqayda bekkem qorǵanıwdı usınadı.

Word 95 hám onnan burınǵı barlıq basılımlarda paroldi 16 bitlik giltke túrlendiriwdi paydalanatuǵın eń hálsiz qorǵanıw boldı.

Word 97 hám 2000 versiyalarında gilt uzınlıǵı 40 bitke deyin kúsheytildi. Degen menen, zamanagóy buzıw baǵdarlamaları bunday paroldi júdá tez joq etiwge imkaniyat beredi – úziliksiz buzıw procesi eń kóp degende bir háptege sozıladı. Ayqulaq kestelerin paydalanıw paroldi alıp taslaw waqıtın birneshe sekundqa deyin qısqartadı. Ayırım paroldi tiklew baǵdarlamaları paroldi alıp taslaw menen birge, sonıń menen qatar brutfors (brute-force) hújim usılın qollanıp, paydalanıwshı hújjetti shifrlaw ushın paydalanǵan anıq paroldi taba aladı. Statistikalıq jaqtan alǵanda, paroldi tiklew imkaniyatı paroldiń bekkemligine baylanıslı.

Word-tıń 2003/XP versiyasınıń ádepki qorǵanıwı burınǵısha qaldı, biraq tájiriybeli paydalanıwshılarǵa Kriptografiyalıq kásiplik provayderdi (CSP) tańlawǵa múmkinshilik beretuǵın opciya qosıldı[78]. Eger bekkem CSP tańlansa, kepillik berilgen hújjetti shifrdan shıǵarıw qoljetimsiz boladı, sonlıqtan paroldi hújjetten alıp taslaw múmkin emes. Soǵan qaramastan, paroldi brutfors hújimi menen aytarlıqtay tez tańlawǵa boladı, óytkeni onıń tezligi tańlanǵan CSP-ge qaramastan ele de joqarı. Sonıń menen qatar, CSP-ler ádepki boyınsha belsendi bolmaǵanlıqtan, olardı paydalanıw tek tájiriybeli paydalanıwshılar menen sheklenedi.

Word 2007 paroldi SHA-1 xesh funkciyasın 50 000 ret paydalanıp 128 bitlik giltke túrlendiretuǵın zamanagóy Advanced Encryption Standard (AES) standartın paydalanatuǵın anaǵurlım qáwipsiz hújjet qorǵanıwın usınadı. Bul paroldi joq etiwdi múmkin emes etedi (házirgi waqıtta giltti qolaylı waqıt ishinde tańlay alatuǵın kompyuter joq) hám brutfors hújiminiń tezligin sekundqa birneshe júz parolge deyin operativ ásteletedi.

Word 2010 qorǵaw algoritmi SHA-1 túrlendiriwleriniń sanın 100 000 retke deyin arttırıwdı qospaǵanda ózgergen joq, sonıń aqıbetinen brutfors hújiminiń tezligi taǵı eki ese azaydı.

Versiyalar hám platformalar

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Windows qa arnalǵan Word

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Windows qa arnalǵan Word jeke yamasa Microsoft Office paketiniń bólimi retinde qoljetimli. Word dáslepki stol ústi baspa sisteması múmkinshiliklerine iye hám bazardaǵı eń keń tarqalǵan tekstti redaktorlaw baǵdarlaması bolıp tabıladı. Word faylları ádette elektron poshta arqalı tekstli hújjetlerdi jiberiw formatı retinde paydalanıladı, óytkeni kompyuteri bar hár qanday paydalanıwshı derlik Word baǵdarlamasın, Word kóriw quralın yamasa Word formatın importlaytuǵın tekstli processordı paydalanıw arqalı Word hújjetin oqıy aladı (Microsoft Word Viewer di qarań).

Windows NT-ge arnalǵan Word 6 ónimniń birinshi 32 bitlik versiyası boldı,[79] ol Windows 95-penen shamalas bir waqıtta Windows NT-ge arnalǵan Microsoft Office-penen birge shıǵarıldı. Ol Word 6.0-diń tikkeley portı edi. Word 95-ten baslap Word-tıń hárbir shıǵarılıwı versiya nomeriniń ornına shıǵarılǵan jılınıń atı menen ataldı[80].

Word 2007 eń jiyi qollanılatuǵın basqarıw elementlerin ayrıqsha kórsetetuǵın, olardı qosımsha betlerge bóletuǵın hám súwretti tańlaw yamasa kesteni qayta islew sıyaqlı kontekstke baylanıslı arnawlı opciyalardı qosatuǵın qayta islengen paydalanıwshı interfeysin engizdi[81]. Ribbon dep atalatuǵın bul paydalanıwshı interfeysi Excel, PowerPoint hám Access 2007 quramına engizildi, al keyinirek Office 2010-menen birge basqa Office qosımshalarına hám Windows 7-menen birge Paint hám WordPad sıyaqlı Windows qosımshalarına engizildi[82].

Qayta islengen interfeyste sonday-aq formatlaw opciyaları bar, tekstti tańlaǵanda payda bolatuǵın úskeneler panelin qamtıydı[83].

Word 2007 sonıń menen qatar hújjetlerdi Adobe Acrobat yamasa XPS faylları retinde saqlaw[83] hám Word hújjetlerin WordPress sıyaqlı servislerde blog jazbaları retinde júklew opciyasın óz ishine alǵan.

Word 2010 Lentanı retlewge imkaniyat beredi[84], fayllardı basqarıwǵa arnalǵan Backstage kórinisin qosadı[85], hújjet navigaciyasın jaqsıladı, skrinshotlardı islewge hám kirgiziwge imkaniyat beredi[86] hám Microsoft OneDrive sıyaqlı onlayn servisler menen biriktirilgen[87].

Word 2019 diktovka islew funkciyasın qostı.

Word 2021 birge avtorlıq etiwdi, iske qosıw aynası menen qosımsha betlerdi vizual jańalawdı, bultta avtomat saqlawdı, qarańǵı rejimdi, sızıqqa fokuslawdı, jańartılǵan súwret salıw qosımsha betin hám ODF 1.3 standartın qollawdı qostı.

Microsoft Windows hám MacOS sistemalarına arnalǵan Microsoft Word 2024 (Office 16-nıń tórtinshi turaqlı shıǵarılıwı) 2024-jıl 1-oktyabrde shıǵarıldı[88].

Mac qa arnalǵan Word

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Mac qa 1984-jıl 24-yanvarda usınıldı, al Microsoft aradan bir jıl ótkende, 1985-jıl 18-yanvarda Mac-qa arnalǵan Word 1.0 versiyasın tanıstırdı. DOS, Mac hám Windows versiyaları bir-birinen aytarlıqtay ózgeshe. Tek Mac versiyası ǵana basqa platformalardan álleqayda jetik, WYSIWYG formatında boldı hám grafikalıq paydalanıwshı interfeysin paydalandı. Hárbir platforma óziniń versiya nomerlewin «1.0» dárejesinen qayta basladı[89]. Mac-ta 2-versiya bolmadı, biraq joqarıda táriyiplengendey 3-versiya 1987-jılı 31-yanvarda shıqtı. Word 4.0 1990-jıl 6-noyabrde jarıq kórdi hám Excel menen avtomat túrde baylanısıwdı, tekstti grafika átirapında aǵım menen jiberiw múmkinshiligin hám WYSIWYG betlik kórinisin qayta islew rejimin qostı. 1992-jılı shıǵarılǵan Mac-qa arnalǵan Word 5.1 túpnusqa 68000 processorında jumıs isledi hám arnawlı Macintosh qosımshası retinde islengen sońǵı versiya boldı. Keyingi Word 6 Windows-tıń portı boldı hám jaman qabıllandı. Word 5.1 sońǵı klassikalıq Mac OS-qa deyin jaqsı jumıs islewin dawam etti. Kóplegen adamlar hújjetlerdi generaciyalaw hám qayta nomerlew sıyaqlı ayırım ájayıp imkaniyatları ushın yamasa eski fayllarına kiriw ushın búgingi kúnge deyin emulyaciyalanǵan Mac classic sistemasında Word 5.1 baǵdarlamasın iske qosıp kelmekte.

1997-jılı Microsoft klassikalıq Mac OS-qa arnalǵan programmalıq támiynattı jazıwǵa baǵdarlanǵan Microsoft ishindegi ǵárezsiz topar retinde Macintosh Business Unit toparın dúzdi. Onıń Word-taǵı birinshi versiyası — Word 98, Office 98 Macintosh Edition paketi menen birge shıǵarıldı. Hújjetlerdiń úylesimliligi Word 97 dárejesine jetti[26] hám ol Windows-qa arnalǵan Word 97-niń imkaniyatların, sonıń ishinde iyrek sızıqlar menen imla hám grammatikanı tekseriwdi qamtıdı[90]. Paydalanıwshılar menyular menen klaviatura kombinaciyaların Windows-qa arnalǵan Word 97 yamasa Mac-qa arnalǵan Word 5 versiyalarına uqsas etip tańlay aldı.

2000-jılı shıǵarılǵan Word 2001 birneshe jańa imkaniyatlardı qostı, sonıń ishinde paydalanıwshılarǵa birneshe elementlerdi kóshiriwge hám qoyıwǵa múmkinshilik beretuǵın Office almasıw buferi (Office Clipboard) bar[91]. Bul klassikalıq Mac OS-ta jumıs isleytuǵın sońǵı versiya boldı, al Mac OS X-te ol tek Classic Environment ishinde orınlana aldı. 2001-jılı shıǵarılǵan Word X Mac OS X sistemasında jergilikli túrde jumıs isleytuǵın hám onı talap etetuǵın birinshi versiya boldı[90] hám irgeles emes tekstlerdi tańlaw múmkinshiligin engizdi[92].

Word 2004 2004-jılı may ayında shıǵarıldı. Ol teriw arqalı da, dawıs arqalı da jazıwlar alıwǵa arnalǵan jańa Notebook Layout kórinisin qamtıdı[93]. Ózgerislerdi baqlaw sıyaqlı basqa funkciyalar Windows-qa arnalǵan Office-ke uqsasıraq etildi[94].

2008-jıl 15-yanvarda shıǵarılǵan Word 2008 bet maketlerin tańlaw hám arnawlı diagrammalar menen súwretlerdi engiziw ushın paydalanılatuǵın, Elements Gallery dep atalatuǵın Ribbonǵa uqsas funkciyanı qamtıdı. Ol sonday-aq baspa maketine baǵdarlanǵan jańa kórinisti, biriktirilgen bibliografiyanı basqarıwdı[95] hám jańa Office Open XML formatın jergilikli qollawdı qamtıdı. Bul Intel processorlarına tiykarlanǵan Mac kompyuterlerinde jergilikli túrde jumıs isleytuǵın birinshi versiya boldı[96].

2010-jılı oktyabrde shıǵarılǵan Word 2011 Elements Gallery funkciyasınıń ornına Windows-qa arnalǵan Office-ke álleqayda uqsas Ribbon paydalanıwshı interfeysin engizdi[97] hám ol paydalanıwshılarǵa hújjetlerdi oqıw menen jazıwǵa itibar beriwge múmkinshilik beretuǵın tolıq ekranlı rejimdi, sonday-aq Office Web Apps qollawın qamtıydı[98].

Mac-qa arnalǵan Microsoft Office 2016 (2015)

Mac-qa arnalǵan Microsoft Office 2019 (2018)

Word 2021 real waqıttaǵı birlesken avtorlıqtı, bultta avtomat saqlawdı, qarańǵı rejimdi, immersivli oqıw quralınıń jaqsılawların, qatarǵa fokuslawdı, vizual jańalawdı, súwretlerdi SVG formatında saqlaw múmkinshiligin hám jańa Eskiz (Sketched) stilindegi konturdı qostı.

2024-jıl 16-sentyabrde shıǵarılǵan Word 2024 Word sessiyasın qálpine keltiriwdi, ODF 1.4 qollawın, jańa tema menen reń palitrasın hám ańsatıraq birlesip jumıs islew múmkinshiligin qamtıdı. Birlesip jumıs islew imkaniyatları Microsoft Word 2021 sistemasında da relizden keyingi jańalawdıń bólimi retinde qoljetimli bolǵanı menen, olar Word LTSC 2021 yamasa Word LTSC 2024 versiyalarında qoljetimli bolmadı[99].

Atari ST-ge arnalǵan Write

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Atari ST-ge arnalǵan Microsoft Write — Apple Macintosh ushın shıǵarılǵan Microsoft Word 1.05-tiń Atari versiyası, sonıń menen birge ol 80-jılları hám 90-jıllardıń basında Windows quramına kirgen Microsoft Write baǵdarlaması menen birdey atamanı bólisti[100]. Baǵdarlama 1986-jılı járiyalanǵanı menen, túrli keshigiwler aqıbetinen baǵdarlama 1988-jılı ǵana payda bolıwına sebep boldı[101]. Atari ST-ge arnalǵan Microsoft Write hám Windows-qa arnalǵan Microsoft Word ekewi de 1988-jılı Atlantada (Djordjiya shtatı) ótkerilgen COMDEX kórgizbesinde ózleriniń tiyisli stendleri menen qatar debyut ámelge asırdı[102][103][104].

Mac versiyası sıyaqlı, Atari versiyası da WYSIWYG formatına iye boldı (GDOS arqalı) hám grafikalıq paydalanıwshı interfeysin paydalandı (GEM arqalı)[105].

Microsoft Write Atari ST ushın grafikalıq shriftler menen stillerdi kórsetiwge hám basıp shıǵarıwǵa múmkinshilik beretuǵın GEM (Graphics Environment Manager) sistemasınıń GDOS (Graphics Device Operating System) bólegin paydalanǵan birinshi tekstli processorlardıń biri boldı, bul onı Atari ST ushın kóp háripli tekstli processorǵa aylandırdı (Microsoft Write penen GDOS-tı qatar iske qosıw ushın 2-disktegi diskovodı kerek boldı). Microsoft Write GDOS 1.1 hám Atari XMM804 matricalıq printeriniń drayverleri menen, sonday-aq 4 disketada (3½ dyuymlıq format) Epson FX-80 hám Star Micronics NB-15 sıyaqlı 3-tárep printerleri menen birge pakette usınıldı[106].

Usaqlap satıw qaplaması menen birge 3 bólimge bólingen 206 betlik paydalanıwshı kórsetpesi qosıp berildi: Write-tı úyreniw, Write-tı paydalanıw hám Write maǵlıwmatnaması[107]. Sonıń menen bir qatarda, Microsoft Write paydalanıwshıǵa tekstli processordıń keńeytilgen imkaniyatların izertlewge járdemlesetuǵın «Járdem ekranı» quralın qamtıdı, ol óziniń formatı menen usınılıwı ushın joqarı bahaǵa iye boldı[108].

Macintosh qa arnalǵan Write

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

1987-jıl oktyabrde Microsoft Macintosh-qa arnalǵan Microsoft Write baǵdarlamasın shıǵardı. Write — bul Microsoft Macintosh tekst processorları bazarında eskirgen MacWrite ornın basadı dep úmitlengen, imkaniyatları sheklewli Microsoft Word versiyası. Sol waqıtta MacWrite jańa Macintosh kompyuterleri menen birge jıynaqta kelgenine qaramastan, Write bahası Word-tan álleqayda arzan boldı. Write-tı «Qısqa menyular» rejiminde bloklanǵan Word dep táriyiplegen durıs, hám ol birdey fayl formatın paydalandı, sonlıqtan paydalanıwshılar fayllardı heshqanday túrlendiriwsiz ańsat almasa aldı[109]. Write jaqsı satılmadı hám System 7 dáwirine deyin toqtatıldı. Microsoft Write Macintosh Portable hám ertedegi PowerBook sistemaların engiziwden baslanǵan Macintosh-qa arnalǵan «jeńilletilgen» tekst processorlarınıń qısqa múddetli trendiniń bólimi boldı. Basqalarına LetterPerfect hám Nisus Compact kirdi.

Mobil platformalardaǵı Word

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Word-tıń birinshi mobil versiyaları 1996-jılı Handheld PC qurılmalarında Windows CE-menen birge[110], al keyinirek Pocket PC qurılmalarında shıǵarıldı.

Zamanagóy Word Mobile[111] juwanlatıw, shrift ólshemin ózgertiw hám reńlerdi ózgertiw (qızıl, sarı yamasa jasıldan) sıyaqlı tiykarǵı formatlawdı qollaydı. Ol túsindirmeler qosa aladı, biraq baqlanatuǵın ózgerisleri bar hújjetlerdi qayta isley almaydı. Ol parol menen qorǵalǵan hújjetlerdi asha almaydı; shriftti, tekstti teńlestiriwdi yamasa stildi (normada, 1-tema) ózgerte almaydı; adaptiv belgilerdi engize almaydı; súwretlerdi kirgize almaydı; yamasa háreketti qaytara almaydı[112][113][114][115].

Word Mobile hújjette jumıs islew gezinde siltemelerdi, sońǵı siltemelerdi, bet kolontitulların, bet úzilislerin, dizimlerdiń belgili bir sheginislerin hám belgili bir shriftlerdi kórsete hám engize almaydı, biraq dáslepki hújjette olar bar bolsa, olardı saqlaydı[116]. Word Mobile dizimlerdi kirgize aladı, biraq retlenetuǵın marker tańbaların ornatıwǵa hám dizimdi nomerlewdi retlewge imkaniyat bermeydi. 2013 versiyasınıń múmkinshiliklerine qosımsha, Windows Mobile-daǵı 2007 versiyası hújjetlerdi Rich Text Format formatında saqlaw hám eski PSW (Pocket Word) faylların ashıw imkaniyatına iye[116]. Sonıń menen qatar, ol imlanı tekseriw quralın, sózlerdi sanaw quralın hám «Izlew hám almastırıw» buyrıǵın qamtıydı. 2015-jılı Word Mobile Windows Store dúkanında Windows 10 hám Windows 10 Mobile ushın qoljetimli boldı[117]. Windows 10 Mobile versiyasın qollaw 2021-jıl 12-yanvarda juwmaqlandı[118].

iOS-qa arnalǵan Word 2014-jıl 27-martta[119], al Android-qa arnalǵan Word 2015-jıl 29-yanvarda shıǵarıldı[120].

Vebke arnalǵan Word

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Vebke arnalǵan Word — bul Microsoft Excel menen Microsoft PowerPoint-tıń veb-versiyaların da qamtıytuǵın Office on the web paketiniń bólimi retinde qoljetimli Microsoft Word-tıń biypul jeńilletilgen versiyası.

Vebke arnalǵan Word-ta Dizayn hám Poshta xabarları sıyaqlı ayırım Ribbon qosımsha betleri joq. Poshta jiberiwleri paydalanıwshılarǵa konvertler menen belgilerdi basıp shıǵarıwǵa hám Word hújjetlerin tasıw arqalı ǵalabalıq basıp shıǵarıwdı basqarıwǵa imkaniyat beredi[121][122]. Vebke arnalǵan Word ayırım obektlerdi qayta isley almaydı, mısalı: teńlemeler, formalar, tekstli maydanlar yamasa súwretler, biraq hújjette olardıń ornına orın toltırǵısh bolıwı múmkin. Kesteni sortlaw yamasa baǵanalar sıyaqlı ayırım keńeytilgen imkaniyatlar kórsetilmeydi, biraq olar hújjette burınǵıday saqlanadı. Word stol ústi qosımshasında qoljetimli basqa kórinisler (Kontur, Shıjbaylaw, Veb-sayt hám Tolıq ekranlı oqıw) qoljetimli emes, sonday-aq qatarlastırıp qaraw, bólingen aynalar hám sızǵısh ta joq[123].

Qabıllaw

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Wordtıń dáslepki versiyaları sınǵa ushıradı. Byte jurnalı 1984-jılı DOS ushın Word 1.1 hám 2.0 versiyalarınıń hújjetlestiriwin sınǵa alıp, onı «tolıq fars» dep atadı. Ol programmalıq támiynattı «aqıllı, jaqsı islengen hám ayırım ózgeshe islerdi atqaradı» dep táriyipledi, biraq «ásirese tıshqansha menen jumıs islegende, artıqmashılıqlarına qaraǵanda kóplegen sheklewleri bar... úyreniw menen paydalanıw júdá qıyın» degen juwmaqqa keldi[124]. PC Magazine jurnalınıń sholıwı júdá aralas boldı: «Men burın da ersi tekst processorların ushıratqanman, biraq bul meni birinshi ret albıratqan jaǵday» dep jazdı, degen menen Wordtıń innovaciyaları sholıwshını WordStar-dan bas tartıwdı birinshi ret oylandırǵanın moyınladı. Sholıwda ájayıp WYSIWYG displeyi, quramalı baspa formatlawı, aynalar hám siltemeler artıqmashılıq retinde atalsa da, ol kóplegen kishi kemshiliklerdi, júdá áste jumıs islewin hám « Madame Sadie's Pain Palace tárepinen islegen hújjetlestiriwdi» sınǵa aldı. Juwmaǵında Word «potencial ullılıqtan eki versiya alısta» degen juwmaqqa keldi[125].

«Microsoft Word neni durıs islese de, ol hár qanday basqa baǵdarlamadan jaqsıraq isleydi», dep Edvard Mendelson 1985-jıldıń jaz ayında jazdı. «Ókinishlisi, onıń kóplegen nárselerdi qáte isleytuǵınında» dep ol 2.0 versiyası tuwralı The Yale Review basılımında ayttı, onıń ishinde tıshqanshaǵa ǵárezlilikti, qol menen betlewdi hám «oylap tabılǵan eń barokkolı hám de túsiniksiz menyulerdiń ayırımların» atap ótip, onıń ornına WordPerfect penen basqa úsh DOS baǵdarlamasın usındı[126]. Djerri Purnel 1987-jıldıń oktyabr ayında jazǵanda, ózine Word unamaytuǵının, sebebi «tıshqansha baǵdarlamanıń ajıramas bólimi. Men tekst jazǵanda, qolımdı klaviaturadan alǵım kelmeydi» dep ayttı[127]. Compute! jurnalınıń Apple Applications bólimi 1987-jılı dekabrde Word 3.01 versiyası «belgili bir ebeteysizligine qaramastan» «bunda dizimlew ushın dım kóp imkaniyatları bar» «tiykarǵı Macintosh tekst processorı bolıwı múmkin» dep málimledi. Haqıyqıy WYSIWYG-tıń joqlıǵın sınǵa alıp, jurnal «Word ájayıp. Ol óziniń ullı talantına baylanıslı tosınnan ebeteysizligin keshiretuǵın Mocart yamasa Edison sıyaqlı» degen juwmaqqa keldi[128].

Compute! jurnalı 1989-jılı Word 5.0 versiyasınıń tekst penen grafikanı biriktiriwi onı «tiykarǵı baspa óndirisine arnalǵan isenimli dvigatel» etkenin atap ótti. Jurnal tekstli rejimniń jaqsılawın maqullap, aldınǵı versiyadan jańartıwǵa arnalǵan 75 dollar bahasın «on jıllıqtıń kelisimi» dep táriyipledi hám «joqarı quwatlı tekst processorı retinde, Word itibarǵa ılayıq» degen juwmaqqa keldi[129].

Computer Intelligence kompaniyası 1987-jılı Microsoft-tıń Fortune 1000 dizimindegi kompyuterlerdegi tekst processorları bazarınıń 4 procentin iyeleytuǵının bahaladı[130]. 1988-jılǵı PC oqıwshılarına alıp barılǵan sorawnama Wordtı paydalanıwshılardıń 11 procentin anıqladı, ol WordPerfect penen WordStar-dan keyin úshinshi orında boldı[131]. 1990-jılǵı Amerikalı sertifikatlanǵan jámiyetlik buxgalterler institutınıń aǵzalarına alıp barılǵan sorawnama Wordtı paydalanıwshılardıń 8 procenti paydalanǵan, ol sonday-aq WordPerfect penen WordStar-dan keyin úshinshi orında boldı. Dataquest kompaniyası 1991-jılı Wordtıń Windows tekst processorları bazarınıń 55 procentin iyeleytuǵının bahaladı[23]. 1996-jıldıń birinshi kvartalında Word dúnya júzilik tekst processorları bazarınıń 80 procentin quradı[132].

2013-jılı Microsoft Wordtı jańa Office 365 ónimine qostı, onda Microsoft óziniń eń ataqlı programmalıq támiynatın biriktirdi[133], bul Google Docs penen básekilesiw ushın jazılıwǵa tiykarlanǵan bultlı esaplaw programmalıq támiynatı bolıp tabıladı.

Logotip galereyası

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Derekler

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
  1. ↑ «Version 1.0 of today's most popular applications, a visual tour – Pingdom Royal». Pingdom (2009-jıl 17-iyun). 2018-jıl 13-avgust sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2016-jıl 12-aprel.
  2. ↑ A History of the Personal Computer: The People and the Technology, October 2001. 
  3. ↑ «Microsoft Office online, Getting to know you...again: The Ribbon». 2011-jıl 11-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi.
  4. ↑ «The history of branding, Microsoft history». 2009-jıl 28-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi.
  5. ↑ «Buy Office Home 2024 for PC or Mac (formerly Home & Student) - Download & Pricing | Microsoft Store». Microsoft.
  6. ↑ Edwards, Benj (October 22, 2008). "Microsoft Word Turns 25". PC World. http://www.pcworld.com/article/152585/microsoft_word_turns_25.html.
  7. ↑ Schaut. «Anatomy of a Software Bug». MSDN Blogs (2004-jıl 19-may). 2010-jıl 1-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2006-jıl 2-dekabr.
  8. ↑ Markoff, John (May 30, 1983). "Mouse and new WP program join Microsoft product lineup". InfoWorld. https://books.google.com/books?id=4S8EAAAAMBAJ&pg=PA10.
  9. ↑ Pollack, Andrew (August 25, 1983). "Computerizing Magazines". The New York Times. https://www.nytimes.com/1983/08/25/business/technologyandrew-pollack-computerizing-magazines.html.
  10. ↑ Lemmons, Phil (December 1983). "Microsoft Windows". BYTE. https://archive.org/stream/byte-magazine-1983-12/1983_12_BYTE_08-12_Easy_Software#page/n49/mode/2up.
  11. ↑ Advertisement (December 1983). "Undo. Windows. Mouse. Finally.". pp. 88–89. https://archive.org/stream/byte-magazine-1983-12/1983_12_BYTE_08-12_Easy_Software#page/n89/mode/2up.
  12. ↑ Peterson, W.E. Pete. Almost Perfect: How a Bunch of Regular Guys Built Wordperfect Corporation. Prima Publishing. ISBN 0-7881-9991-9. 
  13. ↑ Knight, Dan (May 22, 2008). "Microsoft Word for Mac History". http://lowendmac.com/2013/microsoft-word-for-mac-faq/.
  14. ↑ "The Piece Table". https://darrenburns.net/posts/piece-table/.
  15. ↑ Brand, Stewart. Whole Earth Software Catalog. Quantum Press/Doubleday. ISBN 9780385233019. 
  16. ↑ Schaut. «Mac Word 6.0». Buggin' My Life Away. MSDN Blogs (2004-jıl 26-fevral). 2004-jıl 14-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  17. ↑ «Atari announces agreement with Microsoft». Atarimagazines.com (2008-jıl 25-aprel). 2010-jıl 18-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  18. ↑ «Feature Review: Microsoft Write». Atarimagazines.com (2008-jıl 25-aprel). 2016-jıl 28-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  19. ↑ «Today's Atari Corp.: A close up look inside». Atarimagazines.com (2008-jıl 25-aprel). 2011-jıl 19-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  20. ↑ Andrews, Paul (November 8, 1993). "Software Firm Quicksoft Closes Doors -- Maker Of PC-Write Failed In Efforts To Find A Partner". The Seattle Times. https://archive.seattletimes.com/archive/19931108/1730657/software-firm-quicksoft-closes-doors----maker-of-pc-write-failed-in-efforts-to-find-a-partner.
  21. ↑ Miller, Michael J. (November 12, 1990). "First Look: Microsoft Updates Look of And Adds Pull-Down Menus to Character-Based Word 5.5". InfoWorld. https://books.google.com/books?id=tDwEAAAAMBAJ&pg=PA151.
  22. ↑ Needleman, Raphael (November 19, 1990). "Microsoft Word 5.5: Should You Fight or Switch?". InfoWorld. https://books.google.com/books?id=wFAEAAAAMBAJ&pg=PA108.
  23. 1 2 „A look at the new generation“. Computerworld. XXVI-tom, № 29. 1992-07-20. 80–81-bet. Qaraldı: February 15, 2026.
  24. ↑ «Microsoft Word 5.5 for MS-DOS (EXE format)». Microsoft Download Center. 2011-jıl 29-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2011-jıl 19-avgust.
  25. ↑ "War of the Words". InfoWorld. February 7, 1994. https://books.google.com/books?id=6DoEAAAAMBAJ&pg=PA66.
  26. 1 2 Lockman. «UGeek Software Review: Microsoft Office 98 Gold for Macintosh» (1998-jıl 15-may). 2010-jıl 3-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 7-noyabr.
  27. ↑ Oakley, Howard «.why .the .extensions? Quirks in the naming of files and folders» (en). The Eclectic Light Company (2015-jıl 2-may). — „Macs used to be the only computers that did not need filename extensions...on classic Mac systems, you can name applications, documents, and most other files almost anything that you like, as the name is not linked in any way to the type of thing that file is.“. 2020-jıl 26-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2020-jıl 26-fevral.
  28. ↑ «DOCX Transitional (Office Open XML), ISO 29500:2008-2016, ECMA-376, Editions 1-5». loc.gov (2017-jıl 20-yanvar). 2020-jıl 12-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 9-iyul.
  29. ↑ „5 Appendix A: Product Behavior“,[MS-DOC: Word (.doc) Binary File Format]. Redmond, WA: Microsoft. 
  30. ↑ „2.1 File Structure“,[MS-DOC: Word (.doc) Binary File Format]. Redmond, WA: Microsoft. 
  31. ↑ Spolsky, Joel «Why are the Microsoft Office file formats so complicated? (And some workarounds)». Joel on Software (2008-jıl 19-fevral). 2013-jıl 14-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2011-jıl 23-may.
  32. ↑ „2.1.1 WordDocument Stream“,[MS-DOC: Word (.doc) Binary File Format]. Redmond, WA: Microsoft. 
  33. ↑ «What You Can Do with Word XML [Word 2003 XML Reference»]. MSDN (2004). 2010-jıl 21-avgust sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 13-avgust.
  34. 1 2 Casson, Tony; Ryan, Patrick S. „Open Standards, Open Source Adoption in the Public Sector, and Their Relationship to Microsoft's Market Dominance“,. Standards Edge: Unifier or Divider?. Sheridan Books, May 1, 2006 — 87 bet. 
  35. ↑ «Microsoft Expands List of Formats Supported in Microsoft Office, May 21, 2008». News Center. Microsoft (2008-jıl 21-may). 2012-jıl 18-aprel sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 24-aprel.
  36. ↑ Fulton, Scott M. III «Next Office 2007 service pack will include ODF, PDF support options». Betanews (2008-jıl 21-may). 2008-jıl 4-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2008-jıl 24-dekabr.
  37. ↑ Andy Updegrove. «Microsoft Office 2007 to Support ODF – and not OOXML». Consortiuminfo.org (2008-jıl 21-may). 2008-jıl 23-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  38. ↑ Espiner, Tom «Microsoft: Why we chose ODF support over OOXML». Software.silicon.com (2008-jıl 23-may). 2009-jıl 21-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  39. ↑ «MS Office 2007 Service Pack 2 With Support for ODF: How Well Does It Work?». OpenDocument Format Alliance. — „MS Excel 2007 will process ODF spreadsheet documents when loaded via the Sun Plug-In 3.0 for MS Office or the SourceForge "OpenXML/ODF Translator Add-in for Office," but will fail when using the "built-in" support provided by Office 2007 SP2.“. 2009-jıl 11-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2009-jıl 24-may.
  40. ↑ «Differences between the OpenDocument Text (.odt) format and the Word (.docx) format - What happens when I save a Word 2007 document in the OpenDocument Text format?». Microsoft Office Online. 2010-jıl 18-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 5-aprel.
  41. ↑ Goodwins, Rupert «Office 12 to support PDF creation». News.zdnet.co.uk (2005-jıl 3-oktyabr). 2009-jıl 23-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  42. ↑ Marson, Ingrid «Microsoft 'must support OpenDocument'». News.zdnet.co.uk (2005-jıl 6-oktyabr). 2009-jıl 25-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  43. ↑ March 23, 2006, Gates: Office 2007 will enable a new class of application LaMonica, Martin «Mass. holding tight to OpenDocument». ZDNet (2006-jıl 5-iyul).
  44. 1 2 LaMonica, Martin «Microsoft Office to get a dose of OpenDocument». CNET News (2006-jıl 5-may). Qaraldı: 2024-jıl 25-avgust.
  45. ↑ «OpenDocument Support: Tell Microsoft You Want It!». OpenDocument Fellowship (2005-jıl 20-oktyabr). 2008-jıl 23-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  46. ↑ Vaughan-Nichols, Steven J. «Coming soon: ODF for MS Office». DebianHelp (2006-jıl 4-may). 2022-jıl 21-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  47. ↑ «Microsoft Expands Document Interoperability». Microsoft (2006-jıl 5-iyul). 2007-jıl 4-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  48. ↑ Jones, Brian; Rajabi, Zeyad «Open XML Translator project announced (ODF support for Office)». Office Solutions. Microsoft (2006-jıl 6-iyul). 2010-jıl 18-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 24-aprel.
  49. ↑ LaMonica, Martin «Microsoft to release ODF document converter». CNet News (2007-jıl 1-fevral). 2013-jıl 12-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 24-aprel.
  50. ↑ Lombardi, Candace «Sun to release ODF translator for Microsoft Office». CNET (2007-jıl 7-fevral). 2011-jıl 10-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  51. ↑ Paul, Ryan «Sun releases ODF Plugin 1.0 for Microsoft Office». Ars Technica (2007-jıl 7-iyul). 2008-jıl 16-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  52. ↑ «Download details: 2007 Microsoft Office Add-in: Microsoft Save as PDF or XPS». Microsoft.com (2006-jıl 8-noyabr). 2010-jıl 18-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  53. ↑ Microsoft to remove PDF support from Office 2007 in wake of Adobe dispute, Friday, June 2, 2006 Microsoft to remove PDF support from Office 2007 in wake of Adobe dispute | TG Daily Fevral 1, 2009[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.
  54. ↑ «Word Features Comparison: Web vs Desktop - Microsoft Support». support.microsoft.com. Qaraldı: 2025-jıl 3-fevral.
  55. ↑ Klein, Matt «Word Formatting: Mastering Styles and Document Themes» (en-US). How-To Geek. 2019-jıl 9-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 9-iyul.
  56. ↑ «Change the Normal template (Normal.dotm )» (en-US). support.microsoft.com. 2021-jıl 20-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 20-may.
  57. ↑ in-depth explanation of Normal.dot Iyun 20, 2005[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.
  58. ↑ «Edit SVG images in Microsoft Office 365». Office Support. Microsoft. 2018-jıl 6-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 4-fevral.
  59. ↑ «What is MS Word? - Basics, Uses, Features & Questions» (en). BYJUS. Qaraldı: 2025-jıl 3-fevral.
  60. ↑ «Warning: Mac OS X Trojan Horse making the rounds» (en-US). MacDailyNews (2007-jıl 31-oktyabr). Qaraldı: 2025-jıl 16-noyabr.
  61. ↑ «The 2000s: Mac malware gains complexity, Types of malware targeting Mac OS X» (en-US). SpyHunter (2025-jıl 22-aprel). Qaraldı: 2025-jıl 16-noyabr.
  62. ↑ What's new in Word 2010 Iyun 18, 2010[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.. Retrieved July 1, 2010.
  63. ↑ Improving the look of papers written in Microsoft Word May 26, 2010, sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.. Retrieved May 30, 2010.
  64. ↑ How to Enable OpenType Ligatures in Word 2010 Iyun 11, 2009[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi., Oreszek Blog, May 17, 2009.
  65. ↑ Such as «How to delete a blank page in Word». Sbarnhill.mvps.org. 2010-jıl 5-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  66. ↑ Alan Wood. «Unicode and Multilingual Editors and Word Processors for Mac OS X». 2014-jıl 14-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 3-dekabr.
  67. ↑ Neuburg, Matt «Word Up! Word 2004, That Is - TidBITS». tidbits.com (2004-jıl 19-may). 2026-jıl 17-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2026-jıl 14-aprel.
  68. ↑ «Automatically numbering equations and other equation-related questions in Word for Mac 2011». Microsoft Community (2013-jıl 6-fevral).
  69. ↑ McGhie, John «Word's numbering explained». word.mvps.org (2011-jıl 26-mart). 2015-jıl 9-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2015-jıl 10-yanvar.
  70. ↑ Aldis, Margaret «Methods for restarting list numbering». Word.mvps.org (2011-jıl 26-mart). 2007-jıl 9-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2007-jıl 25-aprel.
  71. ↑ Huckle, Sue «How To Access Auto Summarize in Microsoft Word 2007» (en-US). Sue's Word Tips (2011-jıl 14-dekabr). 2019-jıl 9-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 9-iyul.
  72. ↑ Gore, Karenna «Cognito Auto Sum». Slate (1997-jıl 9-fevral). 2010-jıl 27-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 21-iyun.
  73. ↑ Changes in Word 2010 (for IT pros) Avgust 26, 2017[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.. Technet.microsoft.com (May 16, 2012). Retrieved July 17, 2013.
  74. ↑ «Use the Spike to cut and paste multiple items in Word». Microsoft. Qaraldı: 2023-jıl 7-iyul.
  75. ↑ Harkins, Susan «How to use hidden text to make one document do the work of two in Microsoft Word». TechRepublic (2022-jıl 11-avgust).
  76. 1 2 «Password protect documents, workbooks, and presentations». Microsoft Office website. Microsoft. 2014-jıl 12-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 24-aprel.
  77. ↑ «How to Restrict Editing in Word 2010/2007». Trickyways (2010-jıl 22-iyun). 2010-jıl 26-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 24-aprel.
  78. ↑ «How safe is Word encryption. Is it secure?». Oraxcel.com. 2013-jıl 17-aprel sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2013-jıl 24-aprel.
  79. ↑ Rose, Daniel «Microsoft Office for Windows NT». DanielSays.com – Daniel's Legacy Computer Collections. 2015-jıl 27-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2015-jıl 15-may.
  80. ↑ Ericson, Richard «Final Review: The Lowdown on Office 2007». Computerworld (2006-jıl 11-oktyabr). 2011-jıl 29-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 8-noyabr.
  81. ↑ Lowe, Scott «An introduction to the Microsoft Office 2007 ribbon interface». TechRepublic (2006-jıl 11-dekabr). 2021-jıl 14-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 14-dekabr.
  82. ↑ Shultz, Greg «Be ready for new and improved applets in Windows 7». TechRepublic (2009-jıl 25-fevral). 2021-jıl 14-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 14-dekabr.
  83. 1 2 Lowe, Scott «Explore what is new and different in Microsoft Word 2007». TechRepublic (2007-jıl 26-yanvar). 2021-jıl 14-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 14-dekabr.
  84. ↑ Mendelson, Edward (May 11, 2010). "Microsoft Office 2010". PC Magazine. https://www.pcmag.com/article2/0,2817,2362921,00.asp.
  85. ↑ Mendelson, Edward (May 11, 2010). "Microsoft Office 2010: Office 2010's Backstage View". PC Magazine. https://www.pcmag.com/article2/0,2817,2362923,00.asp.
  86. ↑ Mendelson, Edward (May 11, 2010). "Microsoft Office 2010: Lots of Graphics Options". PC Magazine. https://www.pcmag.com/article2/0,2817,2362924,00.asp.
  87. ↑ «Introduction to Word Web App». Microsoft. 2010-jıl 29-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 8-noyabr.
  88. ↑ «Office 2024 for Mac is coming and you won't need a subscription to get it | Macworld» (2024-jıl 15-may). 2024-jıl 15-may sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2024-jıl 16-noyabr.
  89. ↑ «Microsoft Word 1.x (Mac)». WinWorld. 2021-jıl 22-dekabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 22-dekabr.
  90. 1 2 McLean, Prince (November 12, 2007). "Road to Mac Office 2008: an introduction (Page 3)". AppleInsider. http://www.appleinsider.com/articles/07/11/12/road_to_mac_office_2008_an_introduction.html&page=3.
  91. ↑ Tetrault, Gregory «Review: Microsoft Office 2001». ATPM: About This Particular Macintosh (yanvar 2001). 2010-jıl 20-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 7-noyabr.
  92. ↑ Negrino, Tom (February 1, 2002). "Review: Microsoft Office v. X". MacWorld. http://www.macworld.com/reviews/product/407306/review/microsoft_office_overall_rating.html.
  93. ↑ Lunsford, Kelly; Michaels, Philip; Snell, Jason (March 3, 2004). "Office 2004: First Look". MacWorld. http://www.macworld.com/article/29728/2004/03/office2004firstlook.html.
  94. ↑ Friedberg, Steve «Review: Microsoft Office». MacNN (2004-jıl 25-may). 2010-jıl 5-aprel sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 7-noyabr.
  95. ↑ McLean, Prince (November 14, 2007). "Road to Mac Office 2008: Word '08 vs Pages 3.0". AppleInsider. http://www.appleinsider.com/articles/07/11/14/road_to_mac_office_2008_word_08_vs_pages_3_0.html.
  96. ↑ McLean, Prince (November 12, 2007). "Road to Mac Office 2008: an introduction (Page 4)". AppleInsider. http://www.appleinsider.com/articles/07/11/12/road_to_mac_office_2008_an_introduction.html&page=4.
  97. ↑ McLean, Prince (March 29, 2010). "New Office 11 for Mac sports dense ribbons of buttons". AppleInsider. http://www.appleinsider.com/articles/10/03/29/new_office_11_for_mac_sports_dense_ribbons_of_buttons.html.
  98. ↑ Dilger, Daniel Eran (October 25, 2010). "Review: Microsoft's Office 2011 for Mac (Page 2)". Apple Insider. http://www.appleinsider.com/articles/10/10/25/review_microsofts_office_2011_for_mac.html&page=2.
  99. ↑ «Differences between Word 2021 and Word 2024». Microsoft (2024-jıl 16-sentyabr).
  100. ↑ Friedland, Nat (March 1987). „Today's Atari Corp.: A close up look inside“. Antic. 5-tom, № 11. Qaraldı: January 13, 2014.
  101. ↑ Chadwick, Ian (Summer 1988). „Feature Review: Microsoft Write – Was it worth the wait?“. STart. 3-tom, № 1. Qaraldı: January 13, 2014.
  102. ↑ «New From Atari (Special Issue Number Two, 1988, pages 14)». STart.
  103. ↑ «COMDEX '88: The Computer Dealers Exposition (Summer 1988, Volume 3, Number 1, pages 8 - 13, 77 - 83)». ST Log.
  104. ↑ «Looking Back At 10 Years Of Microsoft 365 Making History (January 11, 2023)». Microsoft.
  105. ↑ «New ST Word Processing Entries Microsoft Write». Antic.
  106. ↑ «MICROSOFT WRITE: Was It Worth The Wait? (Summer 1988, Volume 3, Number 1, pages 36 - 38)». STart.
  107. ↑ «Microsoft Write A word-processing program for all MEGA and ST computers User's Manual». Atarimania.
  108. ↑ «FEATURE REVIEW MICROSOFT WRITE Was It Worth The Wait?». STart.
  109. ↑ Flynn, Laurie (October 26, 1987). „Microsoft Pursues Mac Write With Low-End Word Processor“. InfoWorld. 9-tom, № 43. 45-bet. ISSN 0199-6649. Qaraldı: January 13, 2014. {{cite magazine}}: Unknown parameter |publisher= ignored (járdem)
  110. ↑ «First Handheld PCs Based on Microsoft's H/PC Pro Edition Software Expected in Stores Later This Year» (en-US). Stories (1998-jıl 9-oktyabr). Qaraldı: 2024-jıl 6-dekabr.
  111. ↑ «Word Mobile». 2023-jıl 29-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 29-mart.
  112. ↑ Ralph, Nate «Office for Windows Phone 8: Your handy starter guide». TechHive. 2014-jıl 15-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2014-jıl 30-avgust.
  113. ↑ Wollman, Dana «Microsoft Office Mobile for iPhone hands-on». Engadget (2013-jıl 14-iyun). 2014-jıl 3-sentyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2014-jıl 30-avgust.
  114. ↑ Pogue, David (June 19, 2013). "Microsoft Adds Office for iPhone. Yawn.". The New York Times. https://www.nytimes.com/2013/06/20/technology/personaltech/microsoft-office-for-the-iphone-is-here-yawn.html.
  115. ↑ Mashirenko, Vladislav «How to insert a checkbox in Word | Tab-TV». www.tab-tv.com (2023-jıl 3-iyul). 2023-jıl 4-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 4-iyul.
  116. 1 2 Unsupported Features in Word Mobile Mart 14, 2009[Sáne tuwrı kelmeydi], sánesinde Wayback Machine saytında arxivlendi.. Microsoft. Retrieved September 21, 2007.
  117. ↑ Koenigsbauer, Kirk; Microsoft 365, Corporate Vice President for «Office Mobile apps for Windows 10 are here!» (en-US). Microsoft 365 Blog (2015-jıl 29-iyul). 2020-jıl 12-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2020-jıl 11-iyul.
  118. ↑ «Office Apps for Windows 10 Mobile: End of Support for Windows Phones». 2023-jıl 29-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 29-mart.
  119. ↑ Cunningham, Andrew «Microsoft brings Office to iPad, makes iPhone version free to all». Ars Technica (2014-jıl 27-mart). 2023-jıl 7-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 27-yanvar.
  120. ↑ Lardinois, Frederic «Microsoft's Office For Android Tablets Comes Out Of Preview». TechCrunch (2015-jıl 29-yanvar). 2023-jıl 7-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 28-yanvar.
  121. ↑ Bradley, Tony «Office Online vs. Office 365: What's free, what's not, and what you really need». PC World (2015-jıl 2-fevral). 2017-jıl 24-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2020-jıl 16-iyul.
  122. ↑ Ansaldo, Michael «Microsoft Office Online review: Work with your favorite Office formats for free». PC World (2017-jıl 28-sentyabr). 2019-jıl 4-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 31-oktyabr.
  123. ↑ «Differences between using a document in the browser and in Word». Office Support. Microsoft. 2017-jıl 7-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2017-jıl 1-noyabr.
  124. ↑ Cameron, Janet (September 1984). "Word Processing Revisited". BYTE: pp. 171. https://archive.org/stream/byte-magazine-1984-09/1984_09_BYTE_09-09_Guide_to_the_IBM_PCs#page/n171/mode/2up.
  125. ↑ Manes, Stephen (February 21, 1984). "The Unfinished Word". PC Magazine: pp. 192. https://books.google.com/books?id=UCIvSU6Y2GAC&pg=192.
  126. ↑ Mendelson, Edward (Summer 1985). "Word Processing: A Guide for the Perplexed". The Yale Review (74): 615–640. https://mendelson.org/WordProcessingAGuideForThePerplexed.pdf.
  127. ↑ Pournelle, Jerry (October 1987). „New Life for Lucy“. BYTE (English). 251–264-bet. Qaraldı: 2024-08-18.{{cite magazine}}: CS1 maint: unrecognized language ()
  128. ↑ McNeill, Dan (December 1987). "Macintosh: The Word Explosion". Compute!'s Apple Applications: pp. 54–60. https://archive.org/stream/COMPUTEs_Apple_Applications_Vol._5_No._2_Issue_6_1987-12_COMPUTE_Publications_US#page/n55/mode/2up.
  129. ↑ Nimersheim, Jack (December 1989). „Compute! Specific: MS-DOS“. Compute!. 11–12-bet.
  130. ↑ Úlgi:Cite interview
  131. ↑ Seymour, Jim (1988-02-29). „Fast, Flexible, & Forward-Looking“. PC. 7-tom, № 4. 92–104-bet. Qaraldı: February 2, 2026.
  132. ↑ „Data Stream“. Next Generation. № 21. September 1996. 21-bet. {{cite magazine}}: Unknown parameter |publisher= ignored (járdem)
  133. ↑ «Looking back at 10 years of Microsoft 365 making history» (en-US). Microsoft 365. Qaraldı: 2024-jıl 23-oktyabr.
«https://kaa.wikipedia.org/w/index.php?title=Microsoft_Word&oldid=265745» saytınan alınǵan