Corea del Sud
| Corea del Sud | |||
|
|
|||
|
|||
| Hymno: Aegukga | |||
.svg) 
|
|||
| Nomine native | 대한민국 | ||
|---|---|---|---|
| Classe | stato soveran[*], republica constitutional[*], pais | ||
| Pais | Corea del Sud | ||
| Capital | Seoul | ||
| Population | 51 466 201 | ||
| Area | 100 295 ±1 km²  |
||
| Coordinatas | 36°N, 128°E | ||
| Linguas official | Lingua corean, Korean Sign Language[*] | ||
| Fuso horari | Korea Standard Time[*], UTC+09:00[*], Asia/Seoul[*], UTC+08:00[*], UTC+08:30[*] | ||
| Codice telephonic | +82 | ||
| Valuta | won[*], Korean mun[*] | ||
| Dominio de Internet | .kr[*], .한국[*] | ||
| ISO 3166-1 alpha-2 | KR | ||
| ISO 3166-1 alpha-3 | KOR | ||
| ISO 3166-1 numeric | 410 | ||
| Codice IOC | KOR | ||
| Geonames ID | 1835841 | ||
| Sito web: https://www.korea.go.kr/main, https://www.korea.net/ | |||
 |
|||
| Wikimedia Commons Category South Korea | |||
.jpeg)
_-_KOR_-_UNOCHA.svg)
Corea del Sud[1], officialmente le Republica de Corea sed appellate per le abbreviation Corea, es un pais situate in le sud del linea de demarcation militar del peninsula de Korea in Asia Oriental. Le bandiera del Republica de Korea es le Taegeukgi secundo le Lege sur le Bandiera National de Korea[2], le hymno national es customarimente le Aegukga, e le flor national es customarimente le Mugunghwa. Le lingua official es le coreano e le capital es Seoul. Le population es de 51,09 milliones in april 2026[3], e plus del medietate (50,74%), o 26,03 milliones de personas, reside in le Area Capital.[4]
Le Republica de Korea constitueva le Assemblea Constituente per medio de electiones general le 10 de maio 1948, e stabili le governamento del Republica de Korea le 15 de augusto 1948. Le Republica de Korea ha attingite un crescimento economic rapide post le secunde medietate del 20e seculo, ben que il habeva fluctuationes como le crise de divisas a finales del annos 1990. Actualmente, illo ha le 12e economia le plus grande del mundo secundo le Producto Interno Brute (PIB) de 2024, e le Revenite National Brute (RNB) per capita in 2024 es nominalmente 36.624 dollares.[5] In le sondage del Indice de Disveloppamento Humano (IDH) publicate annualmente per le Programma del Nationes Unite pro le Disveloppamento (PNUD) in 2023, illo occupava le 20e loco mundial.[6] Le 2 de julio 2021, in le ultime reunion del ‘Conferentia del Nationes Unite super Commercio e Disveloppamento’ (UNCTAD) tenite in le sede de Geneva, Suissa, le stato de Korea esseva cambiate al gruppo de paises disveloppate per ‘consenso’ e illo esseva recognoscite como un pais disveloppate.[7] Tamen, problemas social como un alte rata de suicidio, un cultura de longe horas de labor, un alte ratio de mortalitate per accidentes industrial, e le basse natalitate coexiste con iste successos. In quanto al nivello de democratia, illo es un del paises con le nivello le plus alte in Asia, como lo demonstra su 23e position con 8,0 punctos in le sondage del Indice de Democratia publicate per The Economist in 2019. Le Republica de Korea es active como membro del G20, le Organisation pro le Cooperation e le Disveloppamento Economic (OCDE), le Committee de Adjuta al Disveloppamento (CAD), e le Club de Paris.
Desde 1948 usque hodie, in le Peninsula de Korea existe duo statos dividite, le Republica de Korea e le Republica Popular Democratic de Korea, situate respectivemente in le sud e le nord. Le area del peninsula de Korea e su insulas adjacente es de circa 220.000 km2, e le population total del Republica de Korea e le Republica Popular Democratic de Korea attinge circa 77,18 milliones de personas in 2019.[8]
Nomine del pais
[modificar | modificar fonte]Etymologia
[modificar | modificar fonte]Le etymologia de ‘Han (韓)’ in le nomine del pais Republica de Korea (대한민국; 大韓民國) non esseva originalmente le nomine de un nation, sed derivava del titulo ‘Han (汗)’, que significa monarcha.
Le titulo ‘Han (汗)’, que significa monarcha, es phoneticamente identic a ‘Han (韓)’. A causa que le historicos registrava erroneemente le character chinese pro monarcha ‘Han (汗)’ como ‘Han (韓)’ simplemente proque illos sonava equal, illo deveniva finalmente le nomine del pais. A isto, se addeva ‘Dae (大)’, que significa que le pais esseva unificate, formante le nomine ‘Daehan (大韓)’.
Secundo le titulo e le Articulo 1 del Constitution del Republica de Korea, le nomine official del pais es Republica de Korea (대한민국; 大韓民國). Secundo le Aviso del Consilio de Stato No. 7, "In re le nomine del pais, certe nomines local e colores de mappas", promulgate le 16 de januario 1950, le abbreviationes es fixate como ‘Daehan (大韓)’ e ‘Hanguk (韓國)’.[9] Consequentemente, le nomine ‘Joseon (朝鮮)’, un toponymo amplemente usate usque al prime medietate del seculo 20, esseva substituite per 'Daehan (大韓)', 'Hanguk (韓國)', o 'Han (韓)'. In accordo con isto, le nomine del proprie pais es appellate ‘Republica de Korea (대한민국; 大韓民國)’, ‘Hanguk (韓國)’, etc.
Uso
[modificar | modificar fonte]Le facto que Goguryeo cambiava su nomine de stato a Goryeo (高麗) in le 5e seculo durante le regno del re Jangsu[10][11] esseva continuate per le dynastia medieval Goryeo (高麗), fundate in 918, e assi le nomine de stato 'Goryeo' deveniva cognoscite in tote le mundo via le mercatores arabe e alteres. On refereva a 'Goryeo' como Kore o Kori, e a iste nomine se addeva le suffixo '-a' (que significa 'terra de'), deveniente 'Korea' o 'Koria', con le significado de 'terra del populo de Goryeo'.[12][13]
In le Republica de Corea, in contrasto con le Republica Popular Democratic de Corea situate in le nord del peninsula corean, le Republica de Corea es anque appellate simplemente Hanguk (韓國) o Namhan (南韓) proque illo se trova in le sud del peninsula corean. Al contrario, le Republica Popular Democratic de Corea, que occupa le nord del peninsula corean, appella le Republica de Corea Namjoseon (南朝鮮).[14]
Historia
[modificar | modificar fonte]Monte Baekdu
[modificar | modificar fonte]
Monte Baekdu es un monte que ha essite considerate sacre, e ha essite recognoscite como le loco de origine e le monte del anima del nation corean. Durante longe tempo, se ha mantenite le tradition de venerar le Monte Baekdu e de considerar lo como le monte sacre del nation. In le libros de historia, illo es a vices mentionate como Monte Taebaek al describer Buyeo e mentionar le processo de fundation de Gojoseon.
Ante le fundation de Corea
[modificar | modificar fonte]
Le prime stato in le peninsula corean esseva Gojoseon. Le ideologia de fundation de le Republica de Corea es Hongik Ingan, le ideologia fundational de Gojoseon. Hongik Ingan significa "beneficiar amplemente le humanitate". In torno al tempore del cadita de Gojoseon, plure statos como Buyeo, Okjeo e Dongye surgeva.
In 2003, un demanda esseva presentate a UNESCO pro promover le inscription independente del Complexo de Tumbas de Goguryeo como patrimonio cultural de Goguryeo. Postea, in 2004, in le 28ve session del Comitato del Patrimonio Mundial de UNESCO, le Complexo de Tumbas de Goguryeo esseva finalmente inscribite officialmente. Le inscription del patrimonio cultural de Goguryeo representava plus que un simple addition al lista; illo deveniva un puncto de inflexion decisive pro consolidar nostre historia e inspirar le orgolio national.
Post le cadita de Goguryeo, Dae Jo-yeong fundava un stato al pede del Monte Dongmo in 698, creante Balhae, que heredava le spirito de Goguryeo. Post le cadita de Balhae, in 918, le nomine del stato esseva stabilite como Goryeo con le significato de heredar le legitimatate de Goguryeo, e in 936, fundante Goryeo, se completava le unification national.
Le Area Historic de Kaesong, le capital del dynastia Goryeo, esseva inscribite como Patrimonio Mundial. In 2013, in le 37me session del Comitato del Patrimonio Mundial, le Area Historic de Kaesong esseva inscribite como Patrimonio Mundial con le approbation unanime del membros. Le antique muralias e tectos de tegulas de Kaesong deveniva un occasion decisive pro confirmar le historia del dynastia Goryeo.
In 1392, le general de Goryeo Yi Seong-gye deponeva le rege Gongyang de Goryeo e ascendeva al throno como rege, fundante Joseon. Le periodo tardive de Joseon pote esser considerate como le periodo de gestation de un societate moderne; con le apparition de fissuras in le existente systema bureaucratic de yangban, nove fortias emergeva e se produceva grande turbulencias social. Joseon suffreva le aggressiones del grande potentias post le apertura de su portos al fin del 19e seculo. Le chaos social e le division politic durante le processo de modernisation, specialmente le debilitation del poter royal causate per le politica de clanes (sedo-jeongchi), ageva como factores que accelerava le cadita de Joseon. Joseon cadeva in 1910, e le imperator Sunjong consentiva a isto, acceptante le perdita del soberanitate national. Con isto, le dynastia Joseon arrivava a su fin.
Governo Provisori del Republica de Corea
[modificar | modificar fonte]- Articulo principal: Governo Provisori del Republica de Corea
Le 1 de martio 1919, le coreanos lanceava le Movimento del Primo de Martio pro le independentia, comenciante con le lectura del Declaration de Independentia per le 33 representantes del nation. Iste movimento se propagava per tote le pais, coincidente generalmente con le dies de apertura del mercato local in cata region. Isto marcava un nove puncto de inflexion pro le movimento de independentia de Corea tanto a nivello interne como externe.
Le 11 de april, heredante le spirito del Movimento del Primo de Martio, se establiba le Governo Provisori del Republica de Corea in Shanghai, Republica de China.[15] Le Governo Provisori promulgava le Constitution Provisori del Republica de Corea, adoptante un systema presidential e le separation de poteres, e faceva effortios diplomatic e militar pro le independentia de Corea. Tamen, a causa de conflictos super le linea del movimento de independentia, plure personalitates se retirava, e le governo transitava a un systema de direction collective centrate sur le Gungmuryeong (chef de stato provisori).
Plus tarde, con Kim Gu como figura principal, le governo se reorganisava sub un systema centrate sur le Presidente e adoptava le Samgyunjuui (Principio del Tres Equalitates) de Cho So-ang como le programma de fundation del stato. In 1942, le factiones de sinistra del Partito Revolutionari National de Joseon liderate per Kim Kyu-sik e Kim Won-bong, insimul con anarchistas como Kim Seong-suk e Yu Rim, se univa al Governo Provisori, creante le bases pro le formation de un fronte unite national. In cooperation con le OSS del Statos Unite, illes preparava le Operation de Infiltration in le Patria con le data limite de septembre 1945. In le preambulo del actual Constitution del Republica de Corea, se insereva un clause que declara que le populo corean succede al legitimatate historic del Governo Provisori del Republica de Corea, establite per le Movimento del Primo de Martio.
Periodo del governamento militar in Corea
[modificar | modificar fonte]- Articulos principal: Establimento del Governo del Republica de Corea e Periodo del governamento militar in Corea
Le 15 de augusto 1945, le peninsula corean passava sub le tutela del Union Sovietic e del Statos Unite, secundo un accordo informal attingite in le Conferentia de Yalta. In septembre 1945, con le parallelo 38 nord del peninsula corean como frontiera, le armea del Statos Unite in le sud e le ancian Armea Sovietic in le nord proclamava le Proclamation de MacArthur, establiante respective administrationes militar e dividente le peninsula corean in sud e nord. Postea, Lyuh Woon-hyung, An Jae-hong e alteres organisava le Comitato de Preparation pro la Fundation de Corea, basate sur le Alliance pro la Fundation del Stato, un organisation clandestine fundate in 1944; in septembre, Lyuh Woon-hyung, Pak Hon-yong e alteres establiba le cabinete del Republica Popular de Corea. Tamen, in novembre 1945, surgeva un conflicto super le "legitimatate del Governo Provisori" con le membros del Governo Provisori del Republica de Corea qui habeva retornate in capacitate private ab Chongqing, Sichuan, Republica de China. Le governamento militar del Statos Unite, secundo le Proclamation de MacArthur, refusava de recognoscer tanto le cabinete del Republica Popular (le cabinete del Republica Popular de Corea) como le Governo Provisori, e dissolveva le cabinete del Republica Popular.
In decembre 1945, le confrontation inter le factiones de sinistra e de dextera in le peninsula corean se intensificava a causa del proposition de tutela discutite in le Conferentia de Moscova de Tres Ministros. Poco post, in maio 1946, se convocava le Commission Mixte Sovietic-American, sed illo finiva sin resultato debite al divergentia de opiniones inter le duo partes. In iste periodo, Kim Kyu-sik, Lyuh Woon-hyung, An Jae-hong e alteres initiava le Movimento de Cooperation de Sinistra e Dextera pro establir un governo provisori unite e reprender le Commission Mixte Sovietic-American. Tamen, le factiones de dextera e de sinistra, includente le Partito Democratic de Corea e le Partito del Labor de Corea del Sud, non participava, lo que reduceva le movimento a un parve scala con le participation exclusive de moderatos. A causa de un serie de incidentes in le tumultuose periodo post-liberation, tal como le assassinato de Song Jin-woo in decembre 1945 e le assassinato de Lyuh Woon-hyung in julio 1947, le Movimento de Cooperation de Sinistra e Dextera finiva in fracasso.
Stabilimento del governamento del Republica de Korea
[modificar | modificar fonte].jpg)
In un sondage de opinion realisate per le Governamento Militar del Statos Unite (USAMGIK) in julio 1946 a circa 10.000 personas in le area de Seoul sur "qual forma de governamento on desira", 70% declarava que "supportava le socialismo". In iste contexto, le USAMGIK, que non recognosceva le Republica Popular de character socialista e voleva imponer su proprie voluntate, reprimeva sanguinarimente le sublevation del laboratores del mina de carbon de Hwasun qui exigeva le garantia de lor derectos de subsistentia. Postea, illo promoveva le cooperation e negotiation inter le dextra e le sinistra via figuras moderate como Kim Kyu-sik, An Jae-hong, e Lyuh Woon-hyung. Tamen, quando le USAMGIK los excludeva del controlo del hegemonia, illo incontrava le resistentia de Syngman Rhee, Kim Gu, Yun Chi-young, Park Hon-yong, e Heo Hon. Post le fracasso del secunde Commission Juncte USA-URSS, le Statos Unite transfereva le question del peninsula korean al Assemblea General del ONU, que decideva le stabilimento de un governamento separate in Korea del Sud. Kim Kyu-sik, Cho So-ang, e Kim Gu effortiava se a establir un governamento unificate via negotiationes inter le Nord e le Sud, sed iste effortios fiascava. Con le proposition de establir un governamento solmente in le areas ubi electiones esseva possibile (Declaration de Jeongeup), le formation de un governamento unificate deveniva de facto impossibile.
Desde januario 1948, le situation politic in le peninsula esseva dividite inter le opinion de establir un governamento separate e le de establir un governamento via negotiationes Nord-Sud. Tamen, in februario 1948, al nord del parallelo 38, se formava le Comitato Popular de Korea del Nord e se creava le Armea Popular de Korea, faciente le division de facto inevitabile. Le 10 de maio, se realisava le electiones general pro le Assemblea Constituente solmente al sud del parallelo 38, dante nascentia al Assemblea Constituente de Korea del Sud. Le 17 de julio del mesme anno, se promulgava le prime constitution, le Constitution del Republica de Korea. Le 22 de julio, via election indirecte in le Assemblea, Syngman Rhee esseva electe como prime presidente e Yi Si-yeong como prime vice-presidente. Le 15 de augusto, se proclamava le stabilimento del Governamento del Republica de Korea.
Patrono:Vicitexto Le 12 de decembre, in le "Resolution del Assemblea General del ONU 195(III) Problema del independentia de Korea", se declarava que le Republica de Korea esseva "le unic governamento de tal typo in le peninsula korean". Hic, "de tal typo" significa que le Republica de Korea esseva establite secundo le libere voluntate del majoritate del habitantes sub le observation del Commission Temporari, e que illo esseva un governamento legal con controlo e jurisdiction effective sur le area ubi le electiones esseva possibile. Ben que Korea del Nord habeva jam proclamate le Republica Popular Democratic de Korea le 9 de septembre 1948, le resolution de decembre recognosceva solmente Korea del Sud como le unic governamento legal in le peninsula.
Guerra de Korea
[modificar | modificar fonte]
- Articulo principal: Guerra de Korea
Kim Il-sung de Korea del Nord se preparava pro realisar su ambition de communisar le peninsula via un invasion al sud. Post reciper le approbation del lider sovietic Iosif Stalin, le 25 de junio 1950 a 4:00 AM, Korea del Nord invadeva le Republica de Korea con dozens de tanks sovietic. In ille tempore, Korea del Sud non habeva defensas contra tanks e esseva in inferioritate aclarante in artilleria e avion de chassa. Le armia sudkorean, practicante sin equipamento adequate, esseva repulsate rapidemente. Seoul, le capital, esseva capturate per le Armea Popular de Korea in solmente tres dies. Le armia sudkorean se retirava usque al linea de defensa del Fluvio Nakdong como ultime recurso. In iste processo, numerose studentes (studentes-soldatos) moriva sin trainamento, causante multe victimas e perditas human.
Tamen, con le supporto del fortias del ONU e le Invasion de Incheon dirigite per le commandante supreme Douglas MacArthur le 15 de septembre, le contra-attacco comenciava. Korea del Sud recuperava Seoul le 27 de septembre. Le 1 de ottobre, illes retornava al parallelo 38. Alora, un nove resolution del ONU cambiava le objectivo al conquesta complete de Korea del Nord. Le fortias sudkorean e del ONU selectionava le Fluvio Yalu le 26 de ottobre, sed le Republica Popular China interveniva con le tactica de "undas human" e le Union Sovietic forniva supporto militar, revertente le situation e prolongante le guerra. Post combattos stagnate circa le parallelo 38, un accordo de armistitio esseva signate le 27 de julio 1953 a 10:00 AM, cessante le hostilitates a 22:00 e formante le Linea de Demarcation Militar, situation de tregua que continua usque hodie.
Le Guerra de Korea lassava 200.000 viduas, plus de 100.000 orphanos e plus de 10 milliones de familias dividite. Le destruction de 45% del infrastructura industrial in le peninsula causava un periodo de obscuritate economic e social. Super toto, le guerra fomentava un hostilitate extreme inter le Nord e le Sud, solidificante le division de Korea que dura jam circa 70 annos.
Prime e Secunde Republicas
[modificar | modificar fonte]
- Articulos principal: Prime Republica de Korea, Revolution del 19 de april, e Secunde Republica de Korea
Post le armistitio, le annos 1950 esseva un periodo de reconstruction post-guerra e stabilimento de un systema de adjuta economic supportate per le Statos Unite. Le alte functionarios del Prime Republica esseva corrupte, provocante le dissatisfaction popular. Syngman Rhee, previdente que su reelection esseva impossibile sub le systema parlamentari, utilisava su alliados como Yi Beom-seok e Chang Taek-sang, ultra gruppos de choc como le "Tigres de Pectore Blanc", pro causar le Tumulto Politic de Busan (1952) e le amendamento constitutional "Sasa-oip" (1954) pro prolongar su poter. Tamen, temente le crescentia de Yi Beom-seok e Chang Taek-sang, Rhee los eliminava e promoveva le faction de Yi Ki-bung. Iste faction utilisava gangsters politic como Yi Jeong-jae pro reprimer le opposition, portante le fin del Prime Republica al chaos.
Mesuras como le Attentato contra le Vice-presidente Chang Myon (1958) e le Incidente de Cho Bong-am (1959) esseva prendite, e le libertate de pressa esseva controlate. In 1959, protestos contra le dictatura comenciava, e in martio 1960, le fraude electoral in le election vice-presidential portava al Revolution del 19 de april. Le discoperta del corpore de Kim Ju-yul in le mar de Masan intensificava le protestos. Le 26 de april, Syngman Rhee annunciava su dimission, e le Prime Republica cadeva.
Post un governamento provisori de Heo Jeong, se stabiliva le Secunde Republica de Korea con Chang Myon como Prime Ministro. Le Secunde Republica adoptava un systema parlamentari e bicameral, e permitteva le libertate de pressa. Tamen, le divisiones interne in le Partito Democratic e le debile voluntate de reforma impediva le satisfaction del demandas de democratisation. In medio de protestos continue, le 16 de maio 1961, un colpo de stato militar deponeva le governamento de Chang Myon post solmente un anno.
Yun Bo-seon manteneva un governamento civil formal, sed dimitteva in protesto contra le restriction de activitates politic imposite per le militares. De martio 1962 a decembre 1963, le Consilio Supreme pro le Reconstruction National exercitava le poter total.
Tertie e Quarte Republicas
[modificar | modificar fonte]- Articulos principal: Tertie Republica de Korea, Quarte Republica de Korea, e Governamento de Choi Kyu-hah
In decembre 1963, Park Chung-hee stabiliva le Tertie Republica de Korea. Ille ganiava le electiones contra Yun Bo-seon per margines multo stricte. In su prime annos, ille reprimeva le protestos pro fortiar su politicas. Inter 1961 e 1979, Korea suffreva plure crises de divisas e riscos de bancarrupta. Le governamento promoveva un dictatura de developpamento basate sur exportationes de industria legere, le participation in le Guerra de Vietnam, e le invio de laboratores a Germania pro obtener divisas. In le annos 1970, se focalisava in le industria pesante e electronic, sed isto lassava problemas como le disparitate de revenios e basse salarios.
Postea, le governamento de Park passava un amendamento pro un tertie mandato e succedeva in le electiones de 1971. Tamen, debite al fortia del opposition e le limites del crescentia economic causate per le prime crise del petroleo, Park promulgava le Constitution Yushin in 1972, declarante le Quarte Republica. Iste systema extendeva le mandato presidential a 6 annos con reelectiones illimitate e dava al presidente le poter de nominar parlamentarios. Le opposition e le studentes protestava, sed le governamento respondeva con "mesuras de emergentia".
Le tension diplomatic con le Statos Unite cresceva per le Koreagate e criticas al derectos human. Con le secunde crise del petroleo e protestos como le Tumulto de Busan e Masan, le regime entrava in crisis. In 1979, Park esseva assassinate per Kim Jae-gyu, director del Agentia Central de Intelligentia (Incidente del 26 de octobre), finiente 17 annos de poter.
Post le incidente, Choi Kyu-hah assumeva le poter e essayava democratisar le pais. Tamen, Chun Doo-hwan e le nove faction militar prendeva le controlo via le Colpo de stato del 12 de decembre de 1979. In 1980, illes expandeva le lege martial le 17 de maio, claudente le Assemblea. Le governamento de Choi Kyu-hah finiva con su dimission in augusto 1980.
Quinte Republica
[modificar | modificar fonte]- Articulo principal: Quinte Republica de Korea
Chun Doo-hwan e le nove faction militar prendeva le controlo del armea e retardava le democratisation. Malgrado le protestos del Primavera de Seoul, le militares expandeva le lege martial le 17 de maio (Colpo de stato del 17 de maio), prohibiente activitates politic e claudente le Assemblea. In iste processo, illes reprimeva violentemente le Levation de Gwangju con fortias special. In octobre 1980, se promulgava un nove constitution e in 1981 nasceva le Quinte Republica de Korea.
Le Quinte Republica se focalisava in le stabilitate economic e organisava eventos como le Jocos Asiatic de 1986 e le Jocos Olympic de Seoul 1988. Illo implementava mesuras de liberalisation como le abolition del wra-foco nocturne. Tamen, illo esseva characterisate per un dictatura autoritari, repression de democratia, tortura e corruption.
In januario 1987, le morte per tortura de Bak Jong-cheol provocava protestos massive. Le refusal del governamento a cambiar le constitution portava al Lucta de Junio. Finalmente, Chun Doo-hwan acceptava le demandas via le Declaration del 29 de junio de Roh Tae-woo. In le electiones de 1987, Roh Tae-woo esseva electe, e in februario 1988, le Quinte Republica finiva.
Le Sexte Republica
[modificar | modificar fonte]- Articulo principal: Sexte Republica de Corea del Sud
Governamento de Roh Tae-woo e Governamento Civil
[modificar | modificar fonte]Immediatemente post le inauguration del governamento de Roh Tae-woo, le 13tie electiones general de maio 1988 resultava in le prime parlamento "minoritate governamental e majoritate de opposition" in le historia. Le partito in poter, le Partito de Justitia Democratic, cercava un solution pro superar le opinion public unfavorable e promoveva le Fusion de tres partitos in 1990, creante le Partito Liberal Democratic. In plus, illo prendeva mesuras judicial contra le associatos de Chun Doo-hwan (auditiones parlamentari) e empleava amplemente civiles in le politica (ruptura con le passato). In diplomatia, le governamento de Roh Tae-woo promoveva le Nordpolitik, concentrante se sur le melioration de relationes e le stabilimento de ligamines diplomatic con le ancian Union Sovietic e altere nationes del bloco communista. In septembre 1991, Corea del Sud deveniva membro del ONU, e in decembre del mesme anno, adoptava le Accordo Basic Inter-Corean. In plus, in 1992, illo implementava le systema de autonomia local.
Tamen, Roh Tae-woo habeva limitationes proque ille esseva un ancian militar como Chun Doo-hwan, e ille habeva jocate un rolo central in le colpo de stato del 12 de decembre e in le formation del Quinta Republica. Le governamento de Roh Tae-woo anque continuava le politicas fascista del Quinta Republica, incluse le collusion inter politica e economia, le creation de fundos secrete, le vigilantia de civiles e le tortura. Isto resultava in protestas pro le democratisation (1991). Roh nominava Park Chul-un, cognoscite como le "Prince Hereditari del Sexte Republica", como su successor, sed le discontento surgeva intra le partito in poter, e finalmente ille non habeva altere option que eliger Kim Young-sam como successor. Le governamento de Roh Tae-woo finiva con le inauguration del Governamento Civil in 1993.
In le 14te election presidential de 1992, le candidato Kim Young-sam del Partito Liberal Democratic esseva elegite e inaugurate in 1993, initiante officialmente le Governamento Civil. Isto marcava le retorno a un governamento civil post circa 30 annos desde le Governamento de Yun Bo-seon. Le Governamento Civil lassava complimentos como le purga del faction militar Hanahoe, le Systema de Nomine Real in Transactiones Financiari, le permission del libertate de expression, le movimento pro "Rectificar le Historia", le restoration del electiones pro chefes de governamento local, e le adhesion al OCDE. Particularmente, illo purgava organisationes secrete intra le armea que representava un risco de colpo de stato, e puniva le militares politic involvite in le eventos del 12 de decembre e del 18 de maio. Tamen, le societate suffreva chaos a causa de grande accidentes como le Disastro del volo 801 de Korean Air in Guam, le collapso del Apartamentos Uam, del Ponte Seongsu e del Grande Magazin Sampoong. In plus, persequente un economia de mercato laissez-faire e le globalisation, illo fortiava un apertura a grande scala sin preparation, falliva in le gestion de divisas estranier e provocava le Crise financiari de 1997 (FMI). Finalmente, sin poter satisfacer le crescente demandas del populo, illo habeva que transferer le poter al opposition.
Governamento del Populo e Governamento de Participation
[modificar | modificar fonte]
In le 15te election presidential de 1997, le candidato Kim Dae-jung del Congresso National pro Nove Politica esseva elegite, realisante le prime transition pacifice de poter in le historia constitutional. Con le advento del Governamento del Populo, le task le plus urgente esseva superar le crise del FMI. Le Governamento del Populo, per le promotion de politicas economic "liberal" e le Movimento de Collection de Oro, repagava le debitas externe anticipatemente e sortiva del systema de gestion del FMI in 2001, introducente un systema de restructuration autonome secundo standardes international pro meliorar le structura corporative. Tamen, le politicas neoliberal promovite durante iste processo ha essite criticate pro crear un structura social deformate de "le victor prende toto", e existe evalutationes negative sur le creation de unemploymento massive a causa de restructuration excessive e venditas de interprisas.
Le Governamento del Populo contribueva al pace in le peninsula corean e al promotion del derectos human. Particularmente in relationes con le Nord, pro promover le Politica de Radiantia Solar, Kim visitava Pyongyang pro le prime vice desde le division e teneva le Summit inter-corean de 2000 con le presidente del Commission de Defensa National, Kim Jong-il. Tamen, postea on discoperiva allegationes de que 200 billiones de won in numerario esseva illegalmente transferite al regime del Nord pro le summit, lo que causava grande criticas. Ben que illo promoveva politicas de appaciamento, le provocationes continue del Nord, como le Battalia de Yeonpyeong e tests nuclear, levava dubitas sur le efficacia del Politica de Radiantia Solar.
In le 16te election presidential de 2002, le candidato Roh Moo-hyun del Partito Democratic del Nove Millennio esseva elegite, e le Governamento de Participation esseva inaugurate. In 2004, illo faceva fronte a un crise con le Impeachment de Roh Moo-hyun, sed isto finiva con le opposition del opinion public e le decision del Corte Constitutional de rejectar le impeachment. In le electiones general del mesme anno, le partito in poter, le Partito Uri, vinceva le opposition (que suffreva le reaction negative al impeachment) e obteneva le majoritate del sedes, dante impulso al gestion del stato. Le Governamento de Participation stabiliva politicas reformista e progressive, como le elimination del autoritarismo e le developpamento equilibrate. Illo esseva evalutate positivamente pro clarificar le historia del passato per le creation del Commission de Veritate e Reconciliation e pro cercar le developpamento equilibrate per le promotion del Citate Special Autonome de Sejong. Tamen, le Governamento de Participation provocava le opposition de conservatores e moderatos a causa de reformas idealistic que non considerava le realitate del opposition conservative e le declarationes radical del presidente. Le rata de approbation cadeva in le medie del mandato a causa de varie problemas, incluse le corruption de personas proxime a Roh Gun-pyeong, le fratre del presidente. Ben que ille esseva un presidente elegite per le campo progressive, ille es evalutate como un politico qui cercava un politica rational e pragmatic in loco de un governamento basate sur logica de faction, implementante politicas como le neoliberalismo e un diplomatia pro-american.
Governamento de Lee Myung-bak e Governamento de Park Geun-hye
[modificar | modificar fonte]
In le 17te election presidential de 2007, le candidato Lee Myung-bak del Partito Grand National esseva elegite presidente, realisante un transition de poter al campo conservative. Le governamento de Lee Myung-bak cercava le revitalisation economic con le "Prime Anno de Avantage" e le Promissa 747, sed illo suffreva simultaneemente un crise economic debite al Crise financiari mundial de 2007-2008 originate in le SUA, e un crise politic debite al Protestas de candelas de 2008 contra le importation de carne de bove con "vacca folle" durante le processo de signatura del TLC Corea-SUA. Illo superava le crise financiari de forma stabile per un politica de alte rata de cambio e obteneva successos diplomatic representate per le organisation del Summit del G20 de Seoul in 2010, le obtention del Jocos Olympic de Hiberno de Pyeongchang in 2011, e le organisation del Summit de Securitate Nuclear in 2012. Tamen, illo generava multe criticas e controversias social durante su mandato, como le suspiciones de corruption in le Projecto del Quatro Grande Rivieras e le "diplomatia de ressource", le manipulation de opinion public per le NIS, le controversia sur le controlo del pressa debite al Revision del Leges de Media, e le plano de modification pro le Citate de Sejong.
In le 18te election presidential de 2012, le candidata Park Geun-hye del Partito Saenuri esseva elegite presidente. Desde su initio, le governamento esseva involvite in controversias sur le Intervention del NIS in le election, e postea faceva fronte a difficultates in le gestion del stato debite a successive fallimentos in nominationes de personal. In plus, illo monstrava inexperientia in le mesuras contra disastros national como le Tragedia del Sewol in april 2014 e le Epidemia de MERS in Corea del Sud de 2015, e suffreva criticas social e conflictos sur varie politicas como le Economia Creative, le reforma del labor, e le Controversia del libros de texto de historia national. Post facer fronte a un parlamento de "minoritate governamental" in le 20te electiones general de 2016, le governamento de Park Geun-hye entrava in un crise politic. Con le revelation del Escandalo Park Geun-hye e Choi Soon-sil in octobre 2016, le Movimento pro le resignation de Park Geun-hye comenciava. Le Parlamento approvava le Impeachment de Park Geun-hye, suspendente su poteres e stabiliente le governamento provisori de Hwang Kyo-ahn. Le 10 de martio 2017, con le acceptation del impeachment per le Corte Constitutional de Corea del Sud, Park Geun-hye deveniva le prime presidente in le historia constitutional a esser removite de su cargo.
Governamento de Moon Jae-in e Governamento de Yoon Suk-yeol
[modificar | modificar fonte]
In le 19te election presidential, tenite anticipatemente in 2017 debite al remotion del presidente anterior, le candidato Moon Jae-in del Partito Democratic de Corea esseva elegite, realisante un transition de poter al campo progressive. Le Governamento de Moon Jae-in fruiva de un alte rata de approbation al initio de su mandato con politicas contra le autoritarismo e le linea de "elimination de mal usos accumulate", e cercava transformar le Relationes inter-corean que esseva tense in medio del Crise in le peninsula corean de 2017 e le "Korea Passing". In le atmosphera de reconciliation que se developpava con le organisation successeful del Jocos Olympic de Hiberno de Pyeongchang 2018, illo teneva le Summit de Panmunjom e le Summit de Pyongyang, e laborava pro facilitar negotiationes de denuclearisation per le Summit inter le SUA e Corea del Nord de 2018. In plus, illo recipeva evalutationes positive pro su Gestion del pandemia de COVID-19 in Corea del Sud in 2020. Isto, juncto con le debilitation del opposition debite al escandalo de corruption anterior, resultava in victorias massive del partido in poter in le Electiones local de Corea del Sud de 2018 e le Electiones legislative de Corea del Sud de 2020, creante stabilitate politic.
Le governamento de Moon Jae-in provocava debatto social per le promotion del Crescentia basate sur le receptas, le Controversia sur le augmento del salario minime, le abandono del energia nuclear e le regulation de cryptomonetas. Illo anque recipeva criticas del opinion public pro su fallimento in responder al augmento del precios del immobiles. In plus, controversias sur le moralitate del governamento e del partido in poter, como le Escandalo de manipulation de commentarios de 2017, le implication de figuras del partido in le Movimento MeToo in 2018, e le Controversia sur le nomination de Cho Kuk como Ministro de Justitia in 2019, contribueva a evalutationes negative. Simultaneemente, le opposition del opinion public continuava sur le promotion del Equipa unite inter-corean in 2018, le Incidente del contrabando de carbon nord-corean, e le tension in le relationes inter-corean causate per le destruction del Officio de Ligamine Inter-Corean in 2020.
In le 20te election presidential de 2022, le candidato Yoon Suk-yeol, qui habeva servite como Procurator General durante le controversia de Cho Kuk, esseva elegite per un margine stricte sub le slogan de "judicamento del governamento", realisante un transition de poter al campo conservative. Le Governamento de Yoon Suk-yeol se concentrava internemente sur le deregulation e politicas de austeritate secundo le principios del democratia liberal, e externemente sur le Alliantia Corea-SUA e le melioration del Relationes Corea-Japon. Tamen, illo faceva fronte a un opinion public critic debite a errores al initio del mandato, incluse le Tragedia de Itaewon, e suspiciones de implication del Seniora Kim Keon-hee in le Escandalo de manipulation de actiones de Deutsche Motors. Post le derrota massive del partido in poter, le Partito del Poter Popular, in le 22te electiones general de 2024, le presidente Yoon Suk-yeol, qui habeva suffrite conflictos continue con le majoritari Partito Democratic de Corea, declarava subitemente le Lege martial de 2024 in Corea del Sud al fin de ille anno. Tamen, post le revocation immediate del lege martial per le Parlamento e le suspension de su functiones per le Impeachment de Yoon Suk-yeol, ille esseva removite de su cargo per le acceptation del Corte Constitutional de Corea del Sud.
Governamento de Lee Jae-myung
[modificar | modificar fonte]- Articulo principal: Governamento de Lee Jae-myung
In le 21me election presidential, tenite anticipatemente in 2025 debite al impeachment del presidente anterior, le candidato Lee Jae-myung del Partito Democratic de Corea esseva elegite presidente, e le Governamento de Lee Jae-myung esseva inaugurate.
Vide etiam
[modificar | modificar fonte]Referentias
- ↑ Parola derivate de: en:South Korea, es:Corea del Sur + pt:Coreia do Sul, fr:Corée du Sud, it:Corea del Sud // de:Südkorea, ru:Республика Корея.
- ↑ "Lege sur le Bandiera National de Korea" (coreano).
- ↑ "Statisticas de population de registro de residentes, Ministerio del Interior e Securitate".
- ↑ Parilla, Alan Berube, Jesus Leal Trujillo, Tao Ran, and Joseph (January 22, 2015). "Global Metro Monitor".
- ↑ Patrono:Cita nova
- ↑ Error de citation: Etiquetta
<ref>invalide; nulle texto esseva fornite pro le refs nominate “HDI”. - ↑ "Republica de Korea, recognoscimento international como pais disveloppate de facto es un motivo de superbia" (coreano) (6 de julio 2021).
- ↑ "Casa Blau: "Le residentes de Korea del Nord audiva le voce del presidente sudcorean pro le prime vice durante le discurso in le Stadio 1 de Maio de Pyongyang"" (coreano) (26 de decembre 2018).
- ↑ "Ben que le nomine official es 'Republica de Korea', le abbreviationes 'Daehan' o 'Hanguk' es usate pro convenientia, sed 'Joseon' non pote esser usate pro distinguer lo clarmente del Republica Popular Democratic de Korea."
- ↑ Dictionario digital de Samguk Yusa, developpamento piloto de geographia. Korea Creative Content Agency. Recuperate le 6 de februario 2017.
- ↑ Daily Hankook [Historia del etymologia de Park Dae-jong] Korea Goguryeo
- ↑ Actualmente, le nomine official de Corea del Sud in anglese es Republic of Korea, abbreviate como 'R.O.K.', e per costume on lo appella simplemente Korea, e le Organisation International de Standardisation lo designa con le abbreviation 'KOR'.
- ↑ Dr. Ki Gyeong-ryang en 'Differente Classe', "Le etymologia de KOREA es Goguryeo, non Goryeo" (in coreano) (27 de junio 2018). Recuperate le 3 de maio 2022.
- ↑ Le denominationes official de Sud e Nord se scribe como 'Namhan' e 'Bukhan', Kyunghyang Shinmun (29 de novembre 2005).
- ↑ "Le presidente Lee Jae-myung visita le sede del Governo Provisori del Republica de Corea in Shanghai" (7 de januario 2026).
