Edukira joan

Arbin

Arbin
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Savoia
Izen ofizialaArbin
Posta kodea73800
Geografia
Koordenatuak45°30′30″N 6°04′01″E / 45.5083°N 6.0669°E / 45.5083; 6.0669
Mapa
Azalera1,71 km²
Altitudea271 m, 499 m eta 304 m
MugakideakCruet, Montmélian eta Planaise
Demografia
Biztanleria841 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 388 (%47,4) (%52,6) 431 alt_right
Dentsitatea492 bizt/km²

Arbin Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 841 biztanle zituen 1,71 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cruet, Montmélian eta Planaise.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
ArbinArbin
Població amb 3933 habitants (2000)Montmélian (0,9 km)
Població amb 573 habitants (2000)La Chavanne (1,6 km)
Població amb 412 habitants (2000)Planaise (2,1 km)
Població amb 834 habitants (2000)Francin (2,6 km)
Població amb 277 habitants (2000)La Thuile (2,9 km)
Població amb 1043 habitants (2000)Cruet (3,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta ipar Alpeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1200-1500 mm artekoa, udan modu irregularrean banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da, 19 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1229 mm-koa da, urtarrilean 9,5 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Montmélian udalerrian dago, 2,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 987,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,8 °C-koa da, 2015ko uztailaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14,5 °C-koa da, 2005ko azaroaren 27an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea2003004005006007008009001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 431 gizon, 388 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
2.58
2.32
 
85-89
 
4.90
3.25
 
80-84
 
3.61
5.57
 
75-79
 
7.47
2.32
 
70-74
 
3.61
7.66
 
65-69
 
8.76
4.41
 
60-64
 
7.47
4.41
 
55-59
 
3.61
6.73
 
50-54
 
1.29
8.82
 
45-49
 
6.19
11.14
 
40-44
 
8.51
2.32
 
35-39
 
6.19
6.73
 
30-34
 
4.90
5.57
 
25-29
 
2.58
2.32
 
20-24
 
7.47
5.57
 
15-19
 
6.19
8.82
 
10-14
 
7.22
5.57
 
5-9
 
2.58
6.50
 
0-4
 
4.90
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Arbin udalerrian 841 biztanle zeuden eta 374 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 31,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 31,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

841biztanle
374elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
261familia
Udalerria
% 29
% 32
% 8
% 32
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 261 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (123). Guraso bakarreko 30 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 133 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 59k seme-alaba bakarra zuten etxean, 54k bi, eta 15k hiru edo gehiago.[9]

123
108
30
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean133
Seme-alaba bat59
Bi seme-alaba54
Hiru seme-alaba15
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 701 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 30,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 81,2).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 10
40-54% 13
55-64% 23
65-79% 22
80 +% 31
Bikotean bizi da
15-24% 14
25-39% 77
40-54% 72
55-64% 71
65-79% 81
80 +% 64

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 46,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,0 izatezko bikotean eta % 9,1 PACS bidez lotuta). % 19,0 ezkongabeak ziren, % 7,0 alargunak eta % 6,3 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 46,6
Ezkongabea% 19,0
Izatezko bikotean% 12,0
PACS bidez lotuta% 9,1
Alarguna% 7,0
Dibortziatuta% 6,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 34,2), erdi-mailako lanbideak (% 21,1), eskulangileak (% 15,8), enplegatuak (% 10,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 34,2) Savoia departamenduko batez bestekoaren (% 31,2) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,3).[9]

Udalerria
% 21
% 10
% 16
% 34
Savoia
% 11
% 18
% 15
% 14
% 31
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 406 etxebizitza zeuden. Horietatik 379 egoitza nagusi ziren, 11 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 16 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (314), eta apartamentuak gutxi ziren (88). Egoitza nagusietatik 310 beren jabearen bizilekuak ziren, 63 alokairuan zeuden, 1 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 6 doan lagata.[10]

406etxebizitza
379egoitza nagusi
314etxe
88apartamentu

Etxebizitza multzoa

379
Egoitza nagusia (379)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (11)Hutsik (16)

Etxe mota

314
88
Etxea (314)Apartamentua (88)

Jabetza egoera

310
63
Jabeak (310)Alokairuan (63)HLM (1)Doan lagata (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (166).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik47
1919-194520
1946-197046
1971-1990166
1991-200558
2006-202035

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (201). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (145 etxebizitzatan). 296 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 168 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 190tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela3
2 gela11
3 gela64
4 gela100
5 gela edo gehiago201

Berogailu mota

145
144
68
Gas sarea (145)Fuel-olioa (17)Elektrizitatea (144)Gas botila (5)Bestelakoak (68)

Aparkalekua eta ibilgailuak

296aparkalekua
168ibilgailu 1
190ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 456 biztanleetatik 368 aktibo ziren (% 80,7), horietako 348 lanean (% 76,3) eta 20 langabezian (aktiboen % 5,4).

45615-64 urteko biztanle
% 80,7aktibo
% 76,3lanean
% 5,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 52,6
25-54 urte% 95,4
55-64 urte% 60,0
Gizonak% 82,6
Emakumeak% 78,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 10,5
BEPC, brebeta% 45,5
CAP-BEP% 7,7
Batxilergoa% 2,4
Goi-mailako +2% 1,4
Goi-mailako +3/4% 4,2
Goi-mailako +5% 2,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

88 ez-aktibotik 37 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 42,0), 33 erretiraturik zeuden (% 37,5) eta 18 bestelako ez-aktibo ziren (% 20,5).

Ez-aktiboak

% 42
% 38
% 20
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 11
% 14
% 29
% 21
% 25
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 339 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 348 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

339enplegu udalerrian
% 79,9soldatapeko
% 19,8ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.480 eurokoa zen.

29.480 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.910 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 53 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 18 eraikuntza enpresak ziren, 16 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 18 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak, 3 margolariak, 4 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.[12]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 2 altzari dendak eta 1 lore-denda zen.[13]

2000. urtean Arbin udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 2003ko abenduaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Montmelian », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]